Trang chủ / Kinh tế / Tài chính - Chứng khoán

Bức tranh ngân hàng 2020: Lợi nhuận cao nhưng dễ tổn thương

Trâm Anh 24-10-2020 11:40
Kinhtedothi - Kết quả kinh doanh sơ bộ 9 tháng đầu năm của các ngân hàng cho thấy một bức tranh vẫn khá khả quan. Nhìn chung, các ngân hàng đã gần đi đến mục tiêu cả năm, dù phải đối mặt với khó khăn do đại dịch Covid-19 gây ra. Song, áp lực trích lập dự phòng rủi ro vẫn rất lớn.
Giao dịch tại chi nhánh LienVietPostBank. Ảnh: Công Hùng
Lợi nhuận 9 tháng đạt 80 - 90% kế hoạch năm
Thông tin từ Ngân hàng LienVietPostBank, đến hết quý III/2020, lợi nhuận lũy kế của ngân hàng đã vượt kế hoạch cả năm 2020 khi đạt hơn 1.740 tỷ đồng. Một ngân hàng khác là Ngân hàng TMCP Hàng hải Việt Nam sau 9 tháng, đã đạt lợi nhuận trước thuế trên 1.666 tỷ đồng, vượt kế hoạch của cả năm 2020 và lợi nhuận sau thuế gần 1.328 tỷ đồng, bằng 127% tổng lợi nhuận sau thuế của cả năm 2019.

Tại Ngân hàng TPBank, kết thúc quý III, tổng thu nhập hoạt động đạt 7.103 tỷ đồng, tăng 22,79% so với cùng kỳ năm trước. Kết quả trên đã mang lại cho TPBank 3.024 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 25,78% so với cùng kỳ năm trước và tương đương 74,33% kế hoạch cả năm đã được Đại hội đồng cổ đông phê duyệt.
Còn tại Ngân hàng TMCP Quân đội (MB), theo báo cáo tài chính quý III vừa được công bố, lợi nhuận trước thuế hợp nhất của MB đạt 8.134 tỷ đồng, tăng 6,8% so với cùng kỳ. Với kết quả này, MB đã hoàn thành khoảng 82% kế hoạch lợi nhuận của cả năm.
Tại Ngân hàng Quốc tế VIB, lợi nhuận trước thuế đạt 4.025 tỷ đồng (mục tiêu lợi nhuận trước thuế cả năm của VIB là 4.500 tỷ đồng) tăng 38% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi Tổng giám đốc Ngân hàng Viet Capital Bank Ngô Quang Trung thông tin, 9 tháng đầu năm 2020, ngân hàng đã hoàn thành 60% chỉ tiêu lợi nhuận cả năm. 
Vì sao ngân hàng lãi lớn?

Một lý do giúp các ngân hàng chưa bị "ngấm" đòn Covid-19 là nhờ bán lẻ. Khi khó tìm đầu ra cho vay, một số nhà băng mạnh về mảng này vẫn có khả năng "miễn dịch" cao hơn. Với 85% dư nợ là cho vay cá nhân, thu nhập từ hoạt động tín dụng của VIB vẫn tăng trưởng 24% trong quý II, lãi từ dịch vụ cũng tăng mạnh nên dù tăng các loại chi phí, lợi nhuận trước thuế vẫn tăng gần 30% so với cùng kỳ.
Với thế mạnh của VIB là cho vay mua nhà và ô tô, Chủ tịch VIB Đặng Khắc Vỹ cho rằng, nhu cầu của các sản phẩm này ít bị ảnh hưởng. Đó là các nhu cầu thiết yếu, không phải sản phẩm xa xỉ nên ít bị tác động vì dịch bệnh, ông nhận định. Bên cạnh đó, các ngân hàng đều ra sức tăng thu từ dịch vụ, đặc biệt từ bán chéo bảo hiểm. Trong khi một số ngân hàng cũng tăng cường đầu tư vào trái phiếu DN để tìm kiếm mức sinh lời tốt hơn, điển hình nhất là TPBank.
Ngoài ra, một trong những "giải pháp" quan trọng mà gần như toàn hệ thống ngân hàng áp dụng để cứu lợi nhuận là giảm mạnh chi phí hoạt động thông qua giảm chi cho nhân viên. Tùy mức độ và tùy từng vị trí, nhiều ngân hàng như BIDV, SHB, HDBank đã giảm lương thưởng người lao động từ 10 - 30%, thậm chí nhiều hơn với lãnh đạo.

Bên cạnh đó, một điểm đáng chú ý, kế hoạch lãi trong năm nay của các ngân hàng cũng được điều chỉnh giảm so với năm 2019 nên dễ dàng cán đích lợi nhuận 2020. Phó Tổng Giám đốc phụ trách tài chính Ngân hàng Eximbank Nguyễn Hồ Hoàng Vũ cho hay, lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh lõi của ngân hàng tính đến cuối tháng 9/2020 đạt 1.200 tỷ đồng trước thuế, hoàn thành 84% kế hoạch cả năm nay là 1.435 tỷ đồng trước thuế. Thế nhưng, kế hoạch lợi nhuận trên của Eximbank đã được điều chỉnh giảm mạnh 40% từ giữa tháng 5/2020 so với kế hoạch ban đầu (tăng 22% so với kết quả đạt được năm 2019).

Tổng Giám đốc Ngân hàng Sacombank Nguyễn Đức Thạch Diễm cho biết, tính đến hết tháng 9/2020, ngân hàng này đã hoàn thành 90% chỉ tiêu lợi nhuận của năm 2020. Theo kế hoạch trình Đại hội đồng cổ đông thông qua năm 2020, Sacombank đặt mục tiêu lãi trước thuế hợp nhất 2.573 tỷ đồng, giảm 20% so với kết quả năm 2019.

Khó khăn còn phía trước

Một mặt cho biết đạt lợi nhuận khả quan sau 9 tháng, nhưng mặt khác, áp lực tăng trích lập dự phòng rủi ro tín dụng cũng đang “đè nặng” các ngân hàng. Đặc biệt, khi nợ xấu được “che dấu” bởi Thông tư 01/2020/TT-NHNN nhưng vẫn có xu hướng tăng. Theo quy định của Thông tư 01, các ngân hàng có thể quyết định thời hạn trả nợ và giữ nguyên nhóm nợ cho các khách hàng ảnh hưởng bởi dịch Covid-19. Các biện pháp giãn, hoãn nợ, miễn giảm lãi vay, cũng sẽ ảnh hưởng tới lợi nhuận trong tương lai. Trong bối cảnh nợ xấu tiềm ẩn như vậy, nhưng một số ngân hàng vẫn chưa chủ động tăng trích lập dự phòng rủi ro cho vay. Đây là lý do lợi nhuận vẫn tăng mạnh.

Như tại Ngân hàng SeaBank, báo cáo tài chính quý III cho thấy, chi phí dự phòng rủi ro tín dụng giảm 29% khiến lợi nhuận trước thuế 9 tháng tăng mạnh 68%, đạt 462,2 tỷ đồng. Tuy nhiên, tại Ngân hàng Vietcombank, dù các lĩnh vực kinh doanh vẫn tốt nhưng chi phí dự phòng rủi ro tăng khiến lợi nhuận 9 tháng giảm khá mạnh, chỉ đạt 15.965 tỷ đồng, giảm 9,35% so với cùng kỳ năm ngoái. Vietcombank cũng là ngân hàng có tỷ lệ bao phủ cao vượt trội trong hệ thống ngân hàng, đạt 254% (tức là cứ 100 đồng nợ xấu hiện có thì Vietcombank “để dành” được 254 đồng dự phòng tổn thất).

Thống kê cho thấy, trong quý III/2020, nợ xấu của các ngân hàng tiếp tục tăng mạnh, nợ xấu (bao gồm nợ nhóm 3, nhóm 4, nhóm 5 - nợ dưới tiêu chuẩn, nợ nghi ngờ và nợ có khả năng mất vốn) của các ngân hàng có xu hướng tăng. Như tại Sacombank, các nhóm nợ xấu đều tăng mạnh so với hồi đầu năm, tổng nợ xấu cuối quý III là 6.837 tỷ đồng, tăng hơn 1.105 tỷ đồng trong vòng 9 tháng tương ứng tăng 19%, đưa tỷ lệ nợ xấu/tổng dư nợ cho vay từ 1,9% hồi đầu năm lên 2,14% cuối kỳ.
Còn đối với TPBank, nợ nghi ngờ (nhóm 4) tăng mạnh nhất, ghi nhận mức tăng 82% so với đầu năm 2020, tương đương hơn 555,2 tỷ đồng tại thời điểm cuối quý III/2020. Nợ nhóm 3, nhóm 5 của TPBank cũng tăng lần lượt 76% và 27% so với thời điểm đầu năm 2020. KienLongBank, tỷ lệ nợ xấu trên dư nợ vay tại thời điểm cuối quý III tiếp tục tăng lên mức 6,63%, trong đó nợ có khả năng mất vốn của lên tới 2.133 tỷ đồng, gấp hơn 8 lần đầu năm 2020.

Trước đó, trong quý II/2020, tỷ lệ nợ xấu của 17 ngân hàng niêm yết có xu hướng tăng lên 1,71% từ mức 1,44% cuối quý IV/2019. Viện nghiên cứu BIDV ước tính nợ xấu nội bảng đến cuối năm 2020 có thể ở mức 3% và cuối 2021 là 4%. Trong khi đó, việc xử lý nợ xấu được dự báo sẽ gặp khó khăn hơn.

Phó Tổng giám đốc của Agribank Nguyễn Thị Phượng cho rằng, các khoản nợ xấu có thể phát sinh trong tương lai khiến dự phòng rủi ro tín dụng tăng mạnh, "bào mòn" lợi nhuận của ngân hàng. Kết quả kinh doanh của những quý đầu năm vì thế chưa thể hiện rõ mức độ ảnh hưởng của Covid-19 lên ngành ngân hàng, bà nói.

Qua theo dõi của FiinGroup, chi phí dự phòng của ngân hàng thường có độ trễ khoảng 4 quý. Báo cáo của FiinGroup nhấn mạnh, con số lợi nhuận các ngân hàng là nhờ những thay đổi trong chính sách hạch toán của ngân hàng theo Thông tư 01 của NHNN. Tuy nhiên, khi các chính sách này thay đổi thì sự tác động của dịch Covid-19 đến chất lượng tín dụng và qua đó ảnh hưởng đến lợi nhuận của ngân hàng sẽ được phản ánh.
Nhìn chung, kết quả kinh doanh của nhiều ngân hàng trong 3 quý năm 2020 ó kết quả khả quan là nhờ cắt giảm chi phí và tìm nguồn thu mới. Tuy nhiên, những con số này vẫn chưa phản ánh hết tác động của dịch bệnh mà sẽ có độ trễ. Một khi các con số nợ xấu lộ rõ, khoản chi phí dự phòng tăng mạnh sẽ "ăn mòn" lợi nhuận của ngân hàng trong những quý tới. 

TS Nguyễn Trí Hiếu
Vụ Dự báo, Thống kê NHNN vừa có báo cáo kết quả cuộc điều tra xu hướng kinh doanh các tổ chức tín dụng quý IV/2020. Cùng xu hướng đánh giá tình hình kinh doanh không thuận lợi, số tổ chức tín dụng quan ngại lợi nhuận trước thuế tăng trưởng âm năm 2020 tăng lên dẫn đến kỳ vọng bình quân về tăng trưởng lợi nhuận trước thuế của toàn hệ thống tiếp tục điều chỉnh giảm so với các kỳ điều tra trước.

TAG: Bức tranh ngân hàng 2020 lợi nhuận cao Kết quả kinh doanh sơ bộ 9 tháng đầu năm
 
Tin khác
Giá tiêu hôm nay 4/12: Biến động nhẹ ở Gia Lai, Bà Rịa - Vũng Tàu, người trồng tiêu đang vừa mừng vừa tiếc
Giá tiêu hôm nay 4/12: Biến động nhẹ ở Gia Lai, Bà Rịa - Vũng Tàu, người trồng tiêu đang vừa mừng vừa tiếc
Kinhtedothi - Giá tiêu hôm nay 4/12 biến động nhẹ tại Gia Lai, Bà Rịa - Vũng Tàu. Giá tiêu tại Ấn Độ quay đầu giảm nhẹ.
Giá cà phê hôm nay 4/12: Đồng loạt tăng nhẹ, người nông dân thấp thỏm thu hái vụ mới
Giá cà phê hôm nay 4/12: Đồng loạt tăng nhẹ, người nông dân thấp thỏm thu hái vụ mới
Kinhtedothi - Giá cà phê hôm nay 4/12 thêm 100 - 200 đồng/kg. Sau phiên giảm sâu nhất trong hơn 3 tháng qua, cà phê Robusta tại London quay đầu tăng nhẹ. Trong khi đó, cà phê Arabica tiếp đà đi lên của phiên trước.
Phó Thủ tướng: Triển khai xây dựng nông thôn mới tại các xã đặc biệt khó khăn phải có cách làm sáng tạo, linh hoạt
Phó Thủ tướng: Triển khai xây dựng nông thôn mới tại các xã đặc biệt khó khăn phải có cách làm sáng tạo, linh hoạt
Kinhtedothi - Ngày 3/12, tại Yên Bái, Bộ NN&PTNT phối hợp với UBND tỉnh Yên Bái tổ chức Hội nghị tổng kết xây dựng nông thôn mới (NTM) vùng đặc biệt khó khăn giai đoạn 2016-2020, định hướng giai đoạn 2021-2025.
Bất chấp Covid-19 diễn biến phức tạp, cổ phiếu Thế giới Di động vẫn xanh mướt
Bất chấp Covid-19 diễn biến phức tạp, cổ phiếu Thế giới Di động vẫn xanh mướt
Kinhtedothi- Bất chấp diễn biến phức tạp của dịch Covid-19, thị trường chứng khoán vẫn đón dòng tiền chảy mạnh vào thị trường. Đáng chú ý, cổ phiếu của Công ty CP Đầu tư Thế giới Di động (mã CK: MWG) đã có một phiên giao dịch lạc quan khi sắc xanh bao trùm suốt phiên sau những thông tin tích cực về việc được “cá mập tỷ USD” quan tâm và kết quả kinh doanh tích cực.
Hà Nội hỗ trợ gần 900 doanh nghiệp truy xuất nguồn gốc hàng hóa nông sản
Hà Nội hỗ trợ gần 900 doanh nghiệp truy xuất nguồn gốc hàng hóa nông sản
Kinhtedothi - Đây là một trong những kết quả nổi bật của ngành NN&PTNT sau 3 năm triển khai thực hiện Kế hoạch số 02/KH-UBND của UBND TP Hà Nội về duy trì, phát triển hệ thống thông tin điện tử dụng mã QR truy xuất nguồn gốc nông sản thực phẩm giai đoạn 2018 - 2020.
Nâng tầm đặc sản làng Ngâu
Nâng tầm đặc sản làng Ngâu
Kinhtedothi - Làng Ngâu (nay là thôn Yên Ngưu, xã Tam Hiệp, huyện Thanh Trì) có nghề sản xuất rượu truyền thống. Sự phát triển của nghề đang có nhiều thay đổi nhờ hướng đi mới của Hợp tác xã (HTX) Rượu làng Ngâu.
Phú Xuyên tăng giá trị sản phẩm OCOP
Phú Xuyên tăng giá trị sản phẩm OCOP
Kinhtedothi - Nhận thức rõ vai trò, ý nghĩa của Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) trong phát triển kinh tế nông nghiệp, huyện Phú Xuyên đã đẩy mạnh chương trình theo hướng nâng chất lượng để tăng giá trị sản phẩm làng nghề.
Tỷ giá đồng USD trên thị trường tiếp tục giảm mạnh
Tỷ giá đồng USD trên thị trường tiếp tục giảm mạnh
Kinhtedothi - Sáng nay (3/12), tỷ giá trung tâm cặp đồng tiền VND/USD giảm 5 đồng/USD so với mức công bố trước. Tỷ giá USD trong ngân hàng thương mại và thị trường giảm sâu.
Giá vàng tiếp tục tăng mạnh nhờ gói kích thích kinh tế tại Mỹ
Giá vàng tiếp tục tăng mạnh nhờ gói kích thích kinh tế tại Mỹ
Kinhtedothi - Sáng nay (3/12), giá vàng thế giới và trong nước đều tăng mạnh. Nguyên nhân được cho là Đảng Dân chủ Mỹ đã đồng ý thông qua gói kích thích kinh tế và chống dịch bệnh Covid-19 trị giá 900 tỷ USD.
Lại nóng chuyện thuế cổ tức
Lại nóng chuyện thuế cổ tức
Kinhtedothi - Trong tuần qua, một số công ty chứng khoán đã có thông báo tới các nhà đầu tư (NĐT) về việc nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với cổ phiếu trả cổ tức, cổ phiếu thưởng. Thông tin này làm nóng lại câu chuyện bất cập thuế cổ tức, đã được các thành viên thị trường nhiều lần nêu lên.
Giá tiêu hôm nay 3/12: Tăng nhẹ ở Tây Nguyên, thị trường tiêu đen toàn cầu dự kiến tăng trưởng mạnh mẽ
Giá tiêu hôm nay 3/12: Tăng nhẹ ở Tây Nguyên, thị trường tiêu đen toàn cầu dự kiến tăng trưởng mạnh mẽ
Kinhtedothi - Giá tiêu hôm nay 3/12 trong khoảng 56.500 đồng/kg - 59.000 đồng/kg. Giá tiêu tại Ấn Độ tiếp tục tăng nhẹ.