Trang chủ / Văn hóa / Hà Nội thanh lịch văn minh

Đánh thức không gian cũ

Chi Mai 26-05-2018 08:51
Kinhtedothi - Hà Nội đang lên kế hoạch chỉnh trang khu vực Hồ Văn, cũng như phục dựng các kiến trúc từng có trên gò Kim Châu ở giữa hồ. Có nghĩa, một phần quan trọng của quần thể Văn Miếu – Quốc Tử Giám đang đứng trước cơ hội được đánh thức.

Hiện trạng của Hồ Văn có gì đó giống với hồ Ba Mẫu và Công viên Thống Nhất nằm gần đó. Hồ biệt lập với cộng đồng xung quanh, tự “trói” mình bằng rào kín và gặp hàng loạt vấn đề về khả năng kết nối. Đáng nói nhất, cả 2 không gian ấy đều từng có một vị trí quan trọng trong lịch sử Hà Nội, nhưng đã bị mất đi vị thế của mình.
Hà Nội hàng chục năm qua vẫn chỉ có một Hồ Gươm mặc định được coi là trung tâm của mọi sự kiện lịch sử và văn hóa. Và dù TP đã được mở rộng ra hàng chục lần so với đầu thế kỷ XX, chúng ta vẫn chưa thể giải được một bài toán cần thiết: Xây dựng một “Hồ Gươm thứ hai”, ít nhất ở vai trò làm vệ tinh và giảm tải cho không gian này. Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Công viên Thống Nhất rồi quần thể Hồ Tây… những địa điểm ấy đều đã được nhắc tới. Và thực tế, đều chưa có một sức hút đúng với vai trò của nó cho tới thời điểm này.
Cần nhắc lại, cho đến cuối thế kỷ XIX, Hồ Gươm vẫn chỉ là một hồ nước cạnh khu Kẻ Chợ và nằm cách xa với khu vực Hoàng Thành cũ - trung tâm chính trị của Hà Nội bấy giờ. Chính bàn tay quy hoạch của người Pháp khi xây dựng Hà Nội hiện đại đã từng bước biến hồ nước ấy thành không gian trung tâm của một TP mới trong thế kỷ XX. Có nghĩa, ngoài những yếu tố lịch sử, đây còn là câu chuyện của quy hoạch đô thị, của sự sắp xếp và phát triển có chủ ý.
Trong hàng chục cuộc hội thảo về vấn đề này, các chuyên gia đã chỉ rõ: Để có những không gian văn hóa đặc thù đủ sức thu hút cộng đồng, không gì hợp lý hơn việc tận dụng những địa điểm gắn với lịch sử và ký ức để tạo dựng và nối dài lớp trầm tích văn hóa sẵn có tới hiện tại. Bởi xây những công trình giả cổ là một cách làm vô nghĩa, còn những không gian văn hóa hiện đại mới xuất hiện trong vài năm gần đây thì rõ ràng chỉ bảo đảm công năng về mặt hành chính, chứ chưa hội đủ sức hút văn hóa của mình.
Tất nhiên, để trở thành điểm đến của cộng đồng, không gian cũ cần được “đánh thức” ở nhiều phương diện, cả về thiết kế, quy hoạch hay khả năng tiếp cận. Thậm chí, trong một chừng mực nhất định, không gian ấy cần được tháo bỏ những công năng cũ khoác lên mình nó từ nhiều năm nay. Không phải ngẫu nhiên, dư luận từng háo hức với việc biến Long Biên thành một cây cầu đi bộ vắt qua sông Hồng, sau khi một cây cầu đường sắt mới được xây dựng thay cho cầu cũ. Tương tự như thế là ý tưởng biến các vòm cầu cạn dưới trục đường sắt Phùng Hưng – Long Biên thành nơi dành cho văn hóa và nghệ thuật, là đề xuất gỡ bỏ hàng rào bao quanh Nhà hát Lớn để biến nơi đây thành không gian mở cho cộng đồng… Và cũng có cả những ý tưởng đã lỡ cơ hội thực hiện, dù từng được đánh giá cao. Đó là đề án sử dụng gốm, bờ kè và hệ thống chiếu sáng để thiết kế “con đường hòa bình” ở không gian cũ ven đê Bưởi, hay việc bảo tồn nguyên trạng kiến trúc từng có của nhà tù Hỏa Lò để biến nơi đây thành một điểm văn hóa đặc biệt.
Tiếc nuối để hi vọng rằng những không gian của văn hóa, lịch sử và ký ức như khu vực Hồ Văn sẽ được đánh thức sao cho đúng với giá trị của mình, thay cho việc khôi phục với một tư duy cũ kỹ và cứng nhắc.

TAG: hồ văn Hà Nội không gian công viên Hồ Gươm
 
Tin khác
Đêm thơ nhạc “Lưu Quang Vũ - Xuân Quỳnh: Tình yêu ở lại”
Đêm thơ nhạc “Lưu Quang Vũ - Xuân Quỳnh: Tình yêu ở lại”
Kinhtedothi - Sáng 14/8, báo Dân Việt phối hợp với Nhà hát Tuổi trẻ và Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức cuộc họp báo đêm thơ nhạc kịch "Lưu Quang Vũ- Xuân Quỳnh: Tình yêu ở lại" nhân kỷ niệm 30 năm ngày mất của vợ chồng nghệ sĩ và con trai Lưu Quỳnh Thơ.
Mỗi tuần một cuốn sách: Tái hiện cuộc đời công nương Diana
Mỗi tuần một cuốn sách: Tái hiện cuộc đời công nương Diana
Kinhtedothi - Tiểu thuyết Diana được Isabelle Rivère (một nhà báo, nhà văn người Pháp chuyên viết các tác phẩm về nước Anh và Hoàng gia Anh) và Caroline Babert (nhà văn, nhà báo) viết dựa trên các sự kiện có thật về cuộc đời công nương Diana.
Làng nghề Phúc Am: Hối hả đón tháng Vu lan
Làng nghề Phúc Am: Hối hả đón tháng Vu lan
Kinhtedothi - Làng Phúc Am (xã Duyên Thái, huyện Thường Tín, Hà Nội) là một trong những làng nghề nổi tiếng với nghề làm vàng mã. Dịp rằm tháng 7, làng "âm phủ" lại tấp nập những chuyến xe về mua hàng. Tuy nhiên, số hộ gia đình sản xuất vàng mã ở Phúc Am không còn nhiều, chủ yếu tập trung vào làm đại lý phân phối.
Tọa đàm trực tuyến “Tìm giải pháp giảm thiểu các vi phạm trong công tác tu bổ di tích”
Tọa đàm trực tuyến “Tìm giải pháp giảm thiểu các vi phạm trong công tác tu bổ di tích”
Kinhtedothi - Sáng 14/8, báo Kinh tế & Đô thị tổ chức tọa đàm trực tuyến “Tìm giải pháp giảm thiểu các vi phạm trong công tác tu bổ di tích” nhằm chia sẻ những khó khăn về quá trình vận động, thuyết phục Nhân dân thực hiện đúng Luật Di sản của cán bộ quản lý văn hóa; tham vấn các ý kiến của chuyên gia về vấn đề tìm nguồn vốn trong công tác tu bổ di tích…
Đêm hội Trăng rằm 2018 diễn ra tối ngày 20/9
Đêm hội Trăng rằm 2018 diễn ra tối ngày 20/9
Kinhtedothi - Thời gian tổ chức Đêm hội Trăng rằm 2018 dự kiến vào 20h00, ngày 20/9/2018 (thứ Năm, tức ngày 11/8 Âm lịch) tại quận Hoàng Mai.
HLV Park Hang Seo không hài lòng về công tác tổ chức của Asiad 2018
HLV Park Hang Seo không hài lòng về công tác tổ chức của Asiad 2018
Kinhtedothi - Theo vị HLV người Hàn Quốc, công tác chuẩn bị thiếu chu đáo của nước chủ nhà Indonesia khiến cho việc tập luyện của Olympic Việt Nam bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Làm sao để không có vụ đình Lương Xá, hay Trăm Gian thứ 2?
Làm sao để không có vụ đình Lương Xá, hay Trăm Gian thứ 2?
Kinhtedothi - 9 giờ 30 sáng mai (14/8), báo Kinh tế & Đô thị online (Kinhtedothi.vn) cuộc tọa đàm, giao lưu trực tuyến với chủ đề “Tìm giải pháp giảm thiểu vi phạm trong công tác tu bổ di tích” nhằm chia sẻ những khó khăn, chuyện khó nói về quá trình vận động, thuyết phục quần chúng Nhân dân thực hiện đúng Luật Di sản của cán bộ quản lý văn hóa; tham vấn các ý kiến của chuyên gia về vấn đề tìm nguồn vốn trong công tác tu bổ di tích…
Quảng Bình: Nhiều hoạt động ý nghĩa tri ân Đại tướng Võ Nguyên Giáp
Quảng Bình: Nhiều hoạt động ý nghĩa tri ân Đại tướng Võ Nguyên Giáp
Kinhtedothi - Hướng tới kỷ niệm 73 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9; kỷ niệm 107 năm ngày sinh (25/8/1911 - 25/8/2018) và 5 năm ngày mất (4/10/2013 - 4/10/2018) Đại tướng Võ Nguyên Giáp, tỉnh Quảng Bình sẽ tổ chức nhiều hoạt động tri ân Đại tướng.
Sắp diễn ra “Hội sách mùa Thu 2018”
Sắp diễn ra “Hội sách mùa Thu 2018”
Kinhtedothi - Từ ngày 22 - 26/8, sẽ diễn ra “Hội sách mùa Thu 2018” tại Công viên Thống Nhất (Hà Nội). Đây là dịp để bạn đọc mua được sách với mức giá ưu đãi, đồng thời còn có cơ hội tham gia những hoạt động giao lưu đầy hấp dẫn.
Dàn hoa hậu Việt Nam hội ngộ
Dàn hoa hậu Việt Nam hội ngộ
Kinhtedothi - Cuối tuần qua, dàn người đẹp như Hoa hậu Đỗ Mỹ Linh, Á hậu Thanh Tú, Hoa hậu Ngọc Hân, Á hậu Trà My, Á hậu Huyền My... có dịp hội ngộ nhau trong buổi lễ khai trương một nhà hàng tại Hà Nội.
Liên tiếp ra mắt quỹ hỗ trợ điện ảnh: Tín hiệu vui cho phim Việt
Liên tiếp ra mắt quỹ hỗ trợ điện ảnh: Tín hiệu vui cho phim Việt
Kinhtedothi - Cùng với 1.150 tỷ đồng từ Quỹ hỗ trợ điện ảnh Việt mới ra mắt, thông tin về “Quỹ hình ảnh Việt Nam” được bật mí trong buổi tọa đàm “Ai cũng có thể làm phim” diễn ra tối 11/8, tại Trung tâm văn hóa Pháp được coi là những tín hiệu vui cho dòng phim nghệ thuật Việt đang gặp khó vì thiếu vốn đầu tư.