Trang chủ / Văn hóa / Hà Nội thanh lịch văn minh

Dụng ý lấy tên danh nhân đặt tên phố

Linh Anh 12-12-2018 09:33
Kinhtedothi - Trong 42 tên đường, tên phố mới được đồng ý đặt tên lần này của Hà Nội, có rất nhiều con phố mang tên danh nhân như Nguyễn Quốc Trị, Vũ Trọng Khánh, Nguyễn Ngọc Doãn…

 Con đường được mang tên danh nhân Lê Trọng Tấn.

Cách đây 10 năm, rất nhiều nhà khoa học đã lên tiếng phản đối danh nhân hóa các tên đường, đề xuất đánh số theo đô thị các nước phương Tây. Nhưng với một Thủ đô của một đất nước có bề dày lịch sử, tìm đường, tìm phố mang tên danh nhân đôi khi lại là một trải nghiệm thú vị, vì từ xa xưa cho đến nay đều được sắp xếp có dụng ý.

Không để đánh đố vì tên đường
Hà Nội có gần 400 phố mang tên danh nhân, chiếm gần 50% tên đường so với tên địa danh lịch sử, tên theo các sự kiện lịch sử, tên theo làng nghề nổi tiếng. PGS.TS Đặng Văn Bài - Phó Chủ tịch Hội Di sản văn hóa Việt Nam đánh giá: “Sau khi mở rộng địa giới hành chính Thủ đô, khả năng trùng lặp hệ thống tên các đường phố của các quận, huyện càng lớn hơn. Tên danh nhân, anh hùng dân tộc bị lạm dụng để đặt tên cho nhiều tuyến phố”. Chính vì vậy mới có tình trạng người Hà Nội như bị đánh đố khi các phố phường đặt tên danh nhân. Kẹp giữa khu đô thị Định Công là hàng loạt tên phố Trần Điền, Trần Nguyên Đán, Lê Trọng Tấn, Nguyễn Văn Trỗi... Hay tên đường ở khu đô thị Mỹ Đình 1, Mỹ Đình 2 cũng cùng cảnh khi được bao bọc bởi con đường Lê Văn Lương, Phạm Hùng... Điều này gây cản trở cho việc tìm những ngôi nhà cụ thể.
Nhưng nếu hạn chế đặt tên danh nhân, nhiều địa bàn chờ mãi cũng không tìm được tên địa danh cổ đặt tên đường mới. Ví như khu vực Yên Hòa (Cầu Giấy), cũng chỉ có Thọ Tháp gắn với tên địa danh cổ, nối liền với các khu vực đó là đường Trần Thái Tông, Duy Tân, Tôn Thất Thuyết… - gồm các danh nhân lịch sử. Theo quan điểm của GS Phan Huy Lê trong cuộc họp Hội đồng khoa học đổi và đặt tên đường phố cấp TP năm 2017, không nên hạn chế đặt tên danh nhân, vì các danh nhân xứng đáng sẽ vẫn phải được đặt; nên trong 42 tên đường, tên phố mới có rất nhiều danh nhân đã được đặt tên cho các tuyến đường trên địa bàn quận Hà Đông, Long Biên, Cầu Giấy, Đống Đa… như Trịnh Văn Bô, Vũ Trọng Khánh, Ngô Đình Mẫn, Nguyễn Ngọc Doãn, Tú Mỡ… Và Nhân dân ghi nhận danh nhân được lựa chọn đặt tên năm 2018 đều là những người xứng đáng, mỗi địa điểm đều mang giá trị riêng gắn với từng danh nhân đó.
Trải nghiệm lịch sử
Hiện nay, Hà Nội đã cơ bản hoàn thành ngân hàng dữ liệu tên đường tên phố, trong đó có ngân hàng dữ liệu tên danh nhân. Trong khi tiêu chí đặt tên đường của danh nhân còn chung chung: Có công với đất nước, Hội đồng tư vấn đặt tên đường, tên phố của TP và Hội đồng xây dựng ngân hàng dữ liệu tên đường, tên phố lại đau đầu suy nghĩ dung hòa giữa đánh giá công trạng theo huân, huy chương và theo độ yêu mến trong quần chúng Nhân dân.
Theo bà Phạm Thị Lan Anh - Trưởng phòng Quản lý Di sản (Sở VH&TT Hà Nội) đơn vị tư vấn chuyên ngành về đặt và đổi tên đường phố trên địa bàn Thủ đô: Tiếp nối truyền thống đặt tên của Thị trưởng Trần Văn Lai, những khu phố mới của Hà Nội được mặc định từng khu vực danh nhân theo lĩnh vực ngành, nghề. Ví dụ: Quận Tây Hồ, Cầu Giấy, Nam Từ Liêm sẽ mở rộng danh nhân chính trị, lịch sử, văn hóa; quận Hoàng Mai, Long Biên sẽ là danh nhân khối khoa học kỹ thuật... Tuy nhiên, cách đặt và lựa chọn vị trí tên đường chỉ mang tính tương đối. Bởi vì, sau những lần Hà Nội mở rộng địa giới hành chính Thủ đô, những kết cấu tên đường, tên phố theo khu vực đã giảm độ chặt chẽ. Muốn làm lại cho có tính khoa học, theo bà Lan Anh sẽ phải thay đổi, chỉnh sửa tổng thể, và điều này là không khả thi.
Chắc chắn, dù có thay đổi thế nào, truyền thống đặt tên đường, tên phố khoa học, bài bản, gần gũi với Nhân dân sẽ vẫn được duy trì. Để rồi, mỗi người dân, mỗi du khách khi lang thang trên các con phố của Thủ đô, bên cạnh ngắm cảnh còn để trải nghiệm tên gọi lịch sử của từng con đường, con phố.

TAG: phố phường Hà Nội tên danh nhân đặt tên phố\r\n
 
Tin khác
Chương trình nghệ thuật 'Bài ca tổ quốc'
Chương trình nghệ thuật "Bài ca tổ quốc"
Kinhtedothi - Hơn bảy thập kỷ qua, muôn triệu người con đất Việt đã sát cánh bên nhau giương cao cờ đỏ sao vàng, vượt muôn vàn gian khó, đấu tranh giành độc lập, thống nhất giang sơn Tổ quốc.
Luật Hồi tỵ trong vấn đề thi cử dưới triều Nguyễn
Luật Hồi tỵ trong vấn đề thi cử dưới triều Nguyễn
Kinhtedothi - Được quy định lần đầu tiên trong bộ luật Hồng Đức thời vua Lê Thánh Tông. Đến triều Nguyễn, đặc biệt dưới thời vua Minh Mạng, luật Hồi tỵ còn triệt để hơn, được mở rộng phạm vi, đối tượng áp dụng và bổ sung những quy định mới, cụ thể, chặt chẽ hơn. Đặc biệt trong vấn đề thi cử.
[Để bản sắc không bị nhạt phai] Bài 3: Loay hoay bảo tồn di sản
[Để bản sắc không bị nhạt phai] Bài 3: Loay hoay bảo tồn di sản
Kinhtedothi - Trước sự mai một của các giá trị văn hóa truyền thống vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) của Thủ đô, câu chuyện làm thế nào để bảo tồn và phát huy bản sắc dân tộc một lần nữa được khơi gợi với nhiều trăn trở của chính quyền địa phương và cơ quan quản lý.
[Thông điệp từ lịch sử] Trần Thủ Độ trong dòng lịch sử
[Thông điệp từ lịch sử] Trần Thủ Độ trong dòng lịch sử
Kinhtedothi - Trần Thủ Độ (1194 – 1264) là một nhà chính trị đóng vai trò chủ sự trong các sự kiện lật đổ nhà Lý, lập nên nhà Trần, thu phục các thế lực phản loạn và trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên lần thứ nhất.
Ronadol lập cú đúp, Juventus vẫn cay đắng rời Champions League
Ronadol lập cú đúp, Juventus vẫn cay đắng rời Champions League
KInhtedothi - Trong một ngày thi đấu ấn tượng và có 2 bàn thắng cho đội nhà, nhưng Ronaldo vẫn phải chấp nhận nhìn Juventus rời Champions League vì luật bàn thắng trên sân khách.
Hàng phòng ngự mắc sai lầm sơ đẳng, Real Madrid thua thảm trước Manchester City
Hàng phòng ngự mắc sai lầm sơ đẳng, Real Madrid thua thảm trước Manchester City
Kinhtedothi - Hàng phòng ngự mắc sai lầm nghiêm trọng khiến đội bóng đến từ Tây Ban Nha Real Madrid phải chấp nhận thất bại trên sân nhà của Manchester City và mất tấm vé đi tiếp tại UEFA Champions League.
[Hà Nội trong tôi] Hà Nội - nhịp sống trong mưa
[Hà Nội trong tôi] Hà Nội - nhịp sống trong mưa
Kinhtedothi - Trong cơn mưa, nhịp sống đô thị ở Hà Nội dường như chậm lại. Trong màn mưa dày đặc, mọi hoạt động còn lại trở nên gấp gáp, nhưng vẫn toát lên phong cách sinh hoạt nền nếp của đô thị.
Man City - Real Madrid:  Liệu có “bữa tiệc” bóng đá tấn công?
Man City - Real Madrid: Liệu có “bữa tiệc” bóng đá tấn công?
Kinhtedothi-2 giờ ngày 8/8/2020 trên sân Etihad Stadium chủ nhà Man City sẽ đón tiếp Real Madrid trong trận đấu không có khán giả. Với thất bại 1-2 trước Manchester City ở trận lượt đi vòng 1/8 Champions League , có thể nói thầy trò huấn luyện viên Zinedine Zidane đã không còn đường lùi.
Andy Murray xác nhận dự US Open
Andy Murray xác nhận dự US Open
Kinhtedothi - Cựu tay vợt số một thế giới Andy Murray xác nhận, anh đã được trao vé đặc cách tham dự giải Grand Slam sân cứng ở New York cuối tháng 8 này.
FIFA nói về Văn Hậu và nhắc lại chiến tích FIFA U20 World Cup 2017
FIFA nói về Văn Hậu và nhắc lại chiến tích FIFA U20 World Cup 2017
Kinhtedothi - Trên trang chủ trên trang chủ của Liên đoàn bóng đá thế giới (FIFA) đã đăng tải bài viết về hậu vệ Đoàn Văn Hậu. Đặc biệt, FIFA đã gợi nhớ về chiến tích tại giải FIFA U20 World Cup 2017 tại Hàn Quốc.
[Để bản sắc không bị nhạt phai] Bài 2: Trăn trở trước nguy cơ mai một
[Để bản sắc không bị nhạt phai] Bài 2: Trăn trở trước nguy cơ mai một
Kinhtedothi - Từng không thể thiếu và hiện diện trong đời sống hàng ngày của cộng đồng dân tộc thiểu số (DTTS) trên địa bàn Thủ đô, nhưng trước dòng chảy của thời gian, không ít nét văn hóa đang dần phai nhạt, thậm chí là mất đi.