Trang chủ / Pháp luật / Văn bản chính sách

Làm lây lan dịch Covid-19: Có xử lý hình sự hành vi xảy ra trước công văn 45?

Hà Nam thực hiện 31-03-2020 20:53
Kinhtedothi - Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao vừa ban hành Công văn số 45/TANDTC-PC ngày 30/3/2020, hướng dẫn áp dụng luật và tổ chức xét xử đối với một số hành vi vi phạm pháp luật có đủ yếu tố cấu thành tội phạm trong phòng, chống dịch. Hiện dư luận đặc biệt quan tâm là có “hồi tố” với các trường hợp vi phạm việc cách ly, khai báo… trong phòng chống dịch Covid-19 trước ngày công văn này được ban hành?

Phóng viên báo Kinh tế và Đô thị đã có cuộc trao đổi với chuyên gia pháp luật hình sự, luật sư Trần Đình Dũng (Đoàn Luật sư TP Hồ Chí Minh) để làm rõ vấn đề này.

Luật sư Trần Đình Dũng.

PV: Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao vừa ban hành Công văn số 45 ngày 30/3/2020 cho phép có thể xử tù các trường hợp vi phạm nguyên tắc y tế phòng dịch bệnh Covid-19 trong cách ly, khai báo…. Và trước khi có công văn này đã có mấy trường hợp vi phạm gây hậu quả rất lớn, có xử lý hình sự họ được hay không?

- Luật sư Trần Đình Dũng: Công văn số 45/TANDTC-PC của Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao ban hành ngày 30/3/2020 về việc “Xét xử tội phạm liên quan đến phòng, chống dịch bệnh Covid-19”. Theo đó, công văn nêu cụ thể các hành vi phạm tội do vi phạm cách ly, khai báo y tế gian dối… Đây là vấn đề mà hiên nay dư luận đang rất quan tâm.

Sự việc đã xảy ra mấy ngày trước và nay mới có văn bản, vậy có xử lý hành vi trước hay không? Vấn đề này nhiều người hay nghĩ đến “nguyên tắc bất hồi tố” trong pháp lý.

Bất hồi tố là một nguyên tắc pháp lý chung mà hầu hết luật pháp các quốc gia đều áp dụng. Tức kể từ khi ban điều luật có hiệu lực mới áp dụng, còn sự việc diễn ra trước khi có luật thì không xét tới.

Chẳng hạn, kể từ ngày 1/1/2018 điều luật về “Tội trốn đóng bảo hiểm” mới có hiệu lực (Điều 216 Bộ luật Hình sự) thì các hành vi trốn đóng bảo hiểm trước ngày 1/1/2018 là không bị xử lý hình sự. Tuy nhiên một số trường hợp luật qui định hồi tố các hành vi trước đó theo qui định tại Điều 152 Luật ban hành các văn bản qui phạm pháp luật năm 2015.

Advertisement

Trở lại vấn đề công văn số 45. Đây là văn bản không phải “Văn bản quy phạm pháp luật” theo quy định tại Điều 4 Luật ban hành các văn bản qui phạm pháp luật năm 2015, nên không liên quan đến nguyên tắc “bất hồi tố”. Công văn số 45 chỉ là “công văn nội bộ hướng dẫn áp dụng pháp luật và tổ chức xét xử” gửi đến các Chánh án Tòa án các cấp.

Như vậy, các trường hợp về cách ly phòng dịch Covid-19 nếu vi phạm pháp luật hình sự làm lây lan dịch bệnh thì có thể bị xử lý hình sự kể cả các hành vi trước khi có công văn của Tòa tối cao, và về chuyên môn pháp lý áp dụng được xác định theo công văn này.

Luật sư có thể cho biết một số trường hợp cụ thể đã phạt hành chính trước khi có công văn số 45 thì có bị phạt hình sự không?

- Tất cả các hành vi cấu thành tội phạm đều bị xử lý hình sự. Đó là nguyên tắc. Như trên đã nói, các tội danh được hướng dẫn áp dụng nêu trong công văn số 45, đã có hiệu lực từ ngày 1/1/2018 nên bây giờ vi phạm là xử lý theo luật.

Một số trường hợp gần đây như vi phạm của các bệnh nhân Covid-19, các facebooker… nếu đã xử phạt hành chính mà phát hiện hành vi đó cấu thành tội phạm thì vẫn phải hủy quyết định xử phạt hành chính để xử lý hình sự. Chúng ta không nên hiểu đã phạt hành chính là xong vì nó là trường hợp phát hiện trong áp dụng luật, chứ không phải luật có thay đổi.

Luật sư có nhận xét thêm gì về công văn số 45?

- Dịch bệnh Covid-19 đang thách thức toàn cầu về kinh tế, sức khỏe và cả tính mạng con người. Ở nhiều quốc gia các hành vi như khai báo gian dối, che dấu dịch tễ, trốn cách ly làm lây lan dịch bệnh, có thể bị phạt tù nhiều năm và bồi thường một số tiền không nhỏ.

Ở nước ta, Bộ luật Hình sự ban hành điều luật chưa cụ thể nên Hội đồng thẩm phán ra công văn hướng dẫn là kịp thời, theo tinh thần “Chống dịch như chống giặc” mà Thủ tướng Chính phủ đã phát biểu.

Tôi cũng lưu ý thêm một vấn đề khác là Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao cần nhanh chóng có công văn hướng dẫn các trường hợp bồi thường thiệt hại do người vi phạm pháp luật trong phòng, chống dịch bệnh Covid-19 gây ra.

Xin cảm ơn luật sư

TAG: trốn cách ly Khai báo gian dối dịch COVID-19 xử lý hình sự công văn 45 tòa Tối cao
 
Tin khác
Chân dung nam thanh niên mặc áo Grab chuyên cướp tài sản của phụ nữ
Chân dung nam thanh niên mặc áo Grab chuyên cướp tài sản của phụ nữ
Kinhtedothi - Công an quận Nam Từ Liêm nhận được tin trình báo của nhiều phụ nữ về việc bị cướp giật tài sản. Đáng chú ý, đối tượng có đặc điểm chung là mặc đồng phục của hãng Grab. Cuối tháng 5/2020, Công an quận Nam Từ Liêm đã bắt giữ nghi phạm.
Bộ trưởng Tài chính chỉ đạo khẩn về nghi vấn công ty Nhật hối lộ 5 tỷ đồng ở Bắc Ninh
Bộ trưởng Tài chính chỉ đạo khẩn về nghi vấn công ty Nhật hối lộ 5 tỷ đồng ở Bắc Ninh
Kinhtedothi - Một công ty có trụ sở ở Tokyo (Nhật Bản) đã tự khai báo với Tổng cục Kiểm sát Tokyo về việc công ty con tại Việt Nam thực hiện hành vi hối lộ số tiền khoảng 25 triệu Yên (hơn 5 tỷ đồng).
Phát hiện kẻ vận chuyển 20kg chất nghi là ma túy cùng nhiều vũ khí
Phát hiện kẻ vận chuyển 20kg chất nghi là ma túy cùng nhiều vũ khí
Ngày 26/5, thông tin từ Bộ đội biên phòng Long An cho biết, lực lượng phòng, chống ma túy của Bộ đội biên phòng phối hợp Đồn biên phòng cửa khẩu Bình Hiệp (thị xã Kiến Tường) và Công an tỉnh Long An phát hiện một vụ vận chuyển số lượng lớn nghi là ma túy cùng nhiều vũ khí quân dụng qua biên giới.
[Hỏi-đáp] Chuyển nhượng đất cho người khác có cần vợ đồng ý không?
[Hỏi-đáp] Chuyển nhượng đất cho người khác có cần vợ đồng ý không?
Kinhtedothi - "Vợ chồng tôi có một thửa đất được tạo lập trong thời kỳ hôn nhân, hiện tôi muốn chuyển nhượng lại cho anh trai tôi. Trước đó, tôi có thế chấp mảnh đất này để vay vốn ngân hàng, hợp đồng vay vốn đứng tên vợ tôi. Nếu tôi muốn bán mảnh đất này mà không muốn có sự tham gia của vợ tôi có được không?" - Nguyễn Văn Trung, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội
Tăng cường phòng ngừa, xử lý hoạt động lừa đảo chiếm đoạt tài sản
Tăng cường phòng ngừa, xử lý hoạt động lừa đảo chiếm đoạt tài sản
Kinhtedothi - Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Chỉ thị 21/CT-TTg về tăng cường phòng ngừa, xử lý hoạt động lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Vụ sập tường khiến 10 người chết ở Đồng Nai: Bắt giám đốc công ty thi công
Vụ sập tường khiến 10 người chết ở Đồng Nai: Bắt giám đốc công ty thi công
Kinhtedothi - Sau khi xảy ra vụ sập tường làm chết 10 người và nhiều người bị thương. Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đồng Nai đã tạm giữ 4 người của công ty thi công và hôm nay (25/5) bắt giam Giám đốc công ty này.
Phát hiện cụ bà 84 tuổi tử vong với nhiều vết thương trên người
Phát hiện cụ bà 84 tuổi tử vong với nhiều vết thương trên người
Kinhtedothi - Vào sáng sớm, 1 cụ bà 84 tuổi được phát hiện tử vong tại nhà riêng với nhiều vết thương trên người. Cơ quan công an đang nghi vấn về vụ án mạng.
Khởi tố, bắt tạm giam 1 đối tượng có hành vi chống phá Nhà nước
Khởi tố, bắt tạm giam 1 đối tượng có hành vi chống phá Nhà nước
Kinhtedothi - Công an TP HCM đã bắt giữ đối tượng Nguyễn Tường Thụy về tội “Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam”.
Mua bán đất chưa làm giấy tờ, xử lý thế nào?
Mua bán đất chưa làm giấy tờ, xử lý thế nào?
Kinhtedothi - Vợ chồng tôi mua một mảnh đất của anh trai tôi năm 2017 với số tiền 400 triệu đồng. Anh cho vợ chồng tôi trả trước một nửa, số tiền còn lại hẹn trả trước năm 2022 và lúc đó sẽ làm giấy tờ chuyển nhượng. Là người nhà nên chúng tôi tin tưởng nhau, khi giao tiền, chúng tôi cũng không viết giấy tờ, chỉ trao đổi bằng miệng. Vợ chồng tôi đã xây nhà và chuyển về ở được một năm. Mới đây, anh đã bán mảnh đất này cho một người khác và họ đã làm xong thủ tục chuyển nhượng. Trong trường hợp này, vợ chồng tôi nên làm như thế nào? Nguyễn Văn Hoàn, huyện Gia Lâm, Hà Nội.
Hà Nội: Khuyến khích người lao động đi làm tại Hàn Quốc về nước đúng thời hạn
Hà Nội: Khuyến khích người lao động đi làm tại Hàn Quốc về nước đúng thời hạn
Kinhtedothi - Sở LĐ,TB&XH Hà Nội xây dựng, ban hành chính sách khuyến khích người lao động đi làm việc tại Hàn Quốc thực hiện đúng hợp đồng, về nước đúng thời hạn; vận động người lao động đang cư trú, làm việc trái phép tại Hàn Quốc tự nguyện về nước.
Khởi tố 2 đối tượng trong đường dây làm giả bột ngọt nhãn hiệu Ajinomoto và Miwon
Khởi tố 2 đối tượng trong đường dây làm giả bột ngọt nhãn hiệu Ajinomoto và Miwon
Kinhtedothi - Liên quan đến vụ việc ổ nhóm đối tượng sản xuất, buôn bán bột ngọt giả nhãn hiệu Ajinomoto và Miwon, Cơ quan CSĐT Công an quận Đống Đa đã khởi tố 2 đối tượng.