Trang chủ / Văn hóa / Hà Nội thanh lịch văn minh

Nung nấu Bảo tàng lịch sử 1.000 năm khoa cử

Linh Anh 06-03-2018 08:30
Kinhtedothi - Bức tranh của gần lịch sử 1.000 năm khoa cử ở Việt Nam mới được tái dựng một phần tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám chiều 5/3.

Lần đầu tiên, cuộc hội ngộ mang chủ đề “Khoa cử Việt Nam xưa trong tư liệu thế giới”, được giới thiệu đến công chúng từ triển lãm lần này như là tín hiệu vui cho Bảo tàng Khoa cử Việt Nam trong tương lai.

Đi từ khoa cử đầu tiên
Chỉ với 30 tài liệu Mộc bản triều Nguyễn được chắt lọc trong khối tư liệu di sản thế giới đồ sộ, triển lãm sẽ giới thiệu đến công chúng khoa cử đầu tiên (năm 1075), kỳ thi trạng nguyên đầu tiên và những khoa thi của những nhân vật hiền tài trong lịch sử Việt Nam như: Lương Thế Vinh, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Chu Văn An… Đặc biệt, tài liệu triển lãm thể hiện sự hình thành lên nơi được mệnh danh là ngôi trường đại học đầu tiên của Việt Nam: Văn Miếu – Quốc Tử Giám. “Một khoa thi được hoạt động, kéo dài như thế nào? Tính nghiêm ngặt của khoa thi được thể hiện qua từng quy chế, quy định và lời răn của vua… - là những điều mà 7 phiên bản Mộc bản, 40 giá trưng bày 56 nội dung tài liệu của 3 di sản tư liệu thế giới của Việt Nam nhắc đến” – Giám đốc Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV Nguyễn Xuân Hùng cho biết.

Triển lãm ''Khoa cử Việt Nam xưa trong di sản tư liệu thế giới'' thu hút sự quan tâm của đông đảo giới trẻ. Ảnh: Nam Khánh
Tài liệu Châu bản sẽ nhấn vào khoa cử thời Nguyễn ở giai đoạn coi trọng giáo dục Nho học. “Bức tranh thi cử dưới triều vua Minh Mạng, định kỳ 3 năm luân phiên tổ chức thi Hương, thi Hội và thi Đình sẽ thể hiện trong tài liệu Châu bản triều Nguyễn” – bà Nguyễn Thu Hoài – Phó Giám đốc Trung tâm Lưu giữ quốc gia I nhấn mạnh. Tài liệu khoa cử Mộc bản, Châu bản sẽ gắn chặt với nội dung bia đề danh các tiến sĩ và các nhà khoa bảng tiêu biểu được lưu giữ ở bia tiến sĩ Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Cho dù, các tài liệu di sản thế giới đã từng được công bố, giới thiệu ở nhiều triển lãm nhưng đây là lần đầu tiên có một triển lãm chắt lọc mang chủ đề khoa cử xưa để giới thiệu đến công chúng.
Lưỡng lự nên chưa thành
Việt Nam với lịch sử 1.000 năm khoa cử, cái nôi của nhân tài và nguồn nhân lực chất lượng cao qua từng thời kỳ. Theo nhà sử học Dương Trung Quốc, lịch sử khoa cử bị đứt đoạn từ năm 1919 đến nay. Tuy nhiên, công chúng ngày nay đều mơ màng về bức tranh khoa cử xưa ấy. Khoa cử được nhắc đến trong không gian Văn Miếu – Quốc Tử Giám Hà Nội hoặc ở Huế và một vài nơi khác là lời thuyết minh trên nền những di sản vật thể còn sót lại. Công chúng khó mà cảm thấy khoa cử sống động bằng hình ảnh.
Có một thời, Trung tâm Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám cũng từng nung nấu ý định tái dựng Bảo tàng Khoa cử Việt Nam nhưng đến nay chưa thể thực hiện. Nhà sử học Dương Trung Quốc cho rằng, không chỉ có Văn Miếu – Quốc Tử Giám, mà Bảo tàng Lịch sử Việt Nam, hoặc địa điểm của ngành giáo dục cũng cần tái dựng lại không gian thi cử này để nhắc về một thời kỳ hưng thịnh của giáo dục xưa. Lịch sử khoa cử có từ nghìn năm nhưng khoa thi cuối cùng cách chúng ta hơn 100 năm nên tiếp cận và phục dựng về khoa cử là không khó. Nguồn tư liệu từ thư tịch, từ ký ức và so sánh với các nước Đông Á trong khu vực… giúp chúng ta có đủ căn cứ phục dựng Bảo tàng Khoa cử Việt Nam. Nhưng rất tiếc, ông Nguyễn Xuân Hùng cho biết, cho đến nay chưa có đơn vị nào liên hệ với Trung tâm để gợi ý về việc tái dựng Bảo tàng Khoa cử Việt Nam, dù Mộc bản triều Nguyễn sở hữu rất nhiều nguồn tư liệu khoa cử. Nhiều chuyên gia cho rằng, thời kỳ đầu có thể chưa tái dựng hoàn toàn, mà tái dựng theo từng phần, từng nhân vật. “Có làm thì có sai, và có sai thì có sửa, còn hơn là ngồi lưỡng lự để đánh mất một di sản quý” – nhà sử học Dương Trung Quốc bày tỏ quan điểm.

TAG: lịch sử Việt Nam Văn Miếu Quốc Tử Giám Hà Nội
 
Tin khác
Thị trường đồ cổ vũ bóng đá đắt khách
Thị trường đồ cổ vũ bóng đá đắt khách
Kinhtedothi - Ngày 15/12, đội tuyển bóng đá Việt Nam bước vào trận chung kết lượt về AFF Cup 2018 trên sân vận động Mỹ Đình. Hàng triệu người hâm mộ trên cả nước đang hồi hộp chờ giờ bóng lăn để cổ vũ tiếp thêm sức mạnh cho đội nhà. Vì vậy, thị trường đồ cổ vũ bóng đá đang trở nên sôi động người mua kẻ bán.
Hai tuyển thủ chấn thương, đội tuyển Việt Nam “rèn quân” trong giá lạnh
Hai tuyển thủ chấn thương, đội tuyển Việt Nam “rèn quân” trong giá lạnh
Kinhtedothi - Trong buổi tập đầu tiên sau khi trở về nước, ngoài chấn thương của Văn Toàn chưa bình phục, đội tuyển Việt Nam nhận tin không vui khi Ngọc Hải cũng phải tập riêng.
Tiền vệ Huy Hùng: 'Tôi muốn dành tặng bàn thắng cho tất cả người hâm mộ'
Tiền vệ Huy Hùng: "Tôi muốn dành tặng bàn thắng cho tất cả người hâm mộ"
Kinhtedothi - Chiều nay (13/12), đội tuyển Việt Nam có buổi tập đầu tiên khi trở về nước để chuẩn bị cho trận chung kết lượt về AFF Cup 2018.
Ngôi nhà chung ấm áp của những người làm báo Thủ đô
Ngôi nhà chung ấm áp của những người làm báo Thủ đô
Kinhtedothi - Sáng 13/12, nhân dịp kỷ niệm 30 năm thành lập Hội Nhà báo TP Hà Nội (16/12/1988 - 16/12/2018), Hội Nhà báo TP Hà Nội đã tổ chức buổi gặp mặt các thế hệ ban chấp hành và lãnh đạo hội qua các thời kỳ.
Tuyển Việt Nam luyện công chờ tái đấu ĐT Malaysia
Tuyển Việt Nam luyện công chờ tái đấu ĐT Malaysia
Kinhtedothi - ĐT Việt Nam vẫn chẳng thể chủ quan trước cuộc tái đấu ĐT Malaysia ở Mỹ Đình tối 15/12 sắp tới
VFF tiến hành trả vé online, “phe vé” bắt đầu hoạt động
VFF tiến hành trả vé online, “phe vé” bắt đầu hoạt động
Kinhtedothi - Sáng 13/12, Liên đoàn bóng đá Việt Nam (VFF) bắt đầu tiến hành trả vé trận chung kết lượt về của AFF Cup 2018 giữa đội tuyển Việt Nam và đội tuyển Malaysia.
Những hình ảnh đáng suy ngẫm sau trận chung kết lượt đi AFF Cup 2018
Những hình ảnh đáng suy ngẫm sau trận chung kết lượt đi AFF Cup 2018
Kinhtedothi - Sau trận chung kết lượt đi AFF Cup 2018 giữa Việt Nam và Malaysia trên sân Bukit Jalil với tỷ số 2 - 2, hàng nghìn cổ động viên cuồng nhiệt tại quê nhà lại được dịp đã đổ ra đường ăn mừng. Trong khi đó trên sân vận động, 1 nhóm nhỏ các bạn trẻ mặc áo đỏ cố tình nán lại sau trận đấu.
Văn hóa là trụ cột để phát triển bền vững của Thủ đô
Văn hóa là trụ cột để phát triển bền vững của Thủ đô
Kinhtedothi - Sáng 12/12, Viện Văn hóa nghệ thuật quốc gia Việt Nam tổ chức Hội thảo quốc tế với chủ đề “Sức mạnh mềm văn hóa Việt Nam trong bối cảnh toàn cấu hóa và hội nhập quốc tế”.
Đêm nay, tuyển Việt Nam sẽ về nước
Đêm nay, tuyển Việt Nam sẽ về nước
Kinhtedothi - Theo kế hoạch, chuyến chuyên cơ chở đội tuyển Việt Nam cùng một số phóng viên báo chí và CĐV sẽ rời sân bay quốc tế tại Kuala Lumpur lúc 19h30 tối nay 12/12 (giờ địa phương) và dự kiến sẽ hạ cánh tại sân bay Nội Bài lúc 21h30 (giờ Hà Nội).
Đừng đánh mất hình ảnh vì một tấm vé
Đừng đánh mất hình ảnh vì một tấm vé
Kinhtedothi - Nhìn cảnh Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF) chính thức "thất thủ" khi lực lượng thương binh xô cửa, lao cả xe thương binh tự chế vào trụ sở VFF gây ra sự hoảng loạn cho các nhân viên và tạo ra hình ảnh rất phản cảm, công chúng thấy thương cho cả VFF và những người lấy danh thương binh để gây rối.
Dụng ý lấy tên danh nhân đặt tên phố
Dụng ý lấy tên danh nhân đặt tên phố
Kinhtedothi - Trong 42 tên đường, tên phố mới được đồng ý đặt tên lần này của Hà Nội, có rất nhiều con phố mang tên danh nhân như Nguyễn Quốc Trị, Vũ Trọng Khánh, Nguyễn Ngọc Doãn…