Trang chủ / Xã hội / Y tế

Phòng và kiểm soát biến chứng của bệnh đái tháo đường

Kinhtedothi - Duy trì mức đường máu, huyết áp và cholesterol bình thường hoặc gần bình thường để phòng ngừa các biến chứng nguy hiểm của đái tháo đường (ĐTĐ).

Các biến chứng của ĐTĐ bao gồm tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, bệnh thận, bệnh võng mạc, bệnh thần kinh.

Tăng huyết áp

Khoảng 50 - 70% số bệnh nhân ĐTĐ thường có tăng huyết áp, tùy thuộc loại ĐTĐ, tuổi, mức độ béo phì… Tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ chính của bệnh mạch vành, đột qụy và biến chứng mạch máu nhỏ. Người bệnh ĐTĐ phải theo dõi huyết áp thường xuyên để có biện pháp điều trị kịp thời.

Bệnh nhân có huyết áp tâm thu từ 130 - 139mmHg hoặc tâm trương 80 - 89mmHg cần điều trị bằng cách thay đổi lối sống trong thời gian tối đa là 3 tháng. Sau đó, nếu vẫn chưa đạt được mục tiêu huyết áp, cần điều trị bằng thuốc hạ huyết áp. Thay đổi lối sống bao gồm giảm cân nếu có thừa cân. Dùng chế độ ăn dành cho người tăng huyết áp, bao gồm giảm muối và tăng lượng kali ăn vào; hạn chế uống rượu và tăng hoạt động thể lực.

 Khám cho người bệnh tại Bệnh viện Tim Hà Nội. Ảnh: Công Hùng

Loại hình luyện tập thông dụng và dễ áp dụng nhất là đi bộ 150 phút mỗi tuần (hoặc 30 phút mỗi ngày), không nên ngưng luyện tập 2 ngày liên tiếp. Mỗi tuần nên tập kháng lực (kéo dây, nâng tạ) với tần suất 2 - 3 lần. Người già, người bị đau khớp có thể chia thời gian tập nhiều lần trong ngày, như đi bộ sau 3 bữa ăn, mỗi lần 10 - 15 phút. Người còn trẻ nên tập khoảng 60 phút mỗi ngày, tập kháng lực ít nhất 3 lần mỗi tuần.

Bệnh nhân có huyết áp tâm thu ≥140 và/hoặc huyết áp tâm trương ≥90mmHg cần điều trị bằng thuốc hạ huyết áp kết hợp với thay đổi lối sống. Thuốc hạ huyết áp được sử dụng theo chỉ dẫn của bác sĩ.

Rối loạn lipid máu

Lipid máu còn được gọi là các thành phần của mỡ máu, bao gồm cholesterol và triglyceride. Có hai loại cholesterol cần quan tâm là cholesterol xấu và cholesterol tốt. Mức cholesterol xấu trong máu càng cao, nguy cơ bị bệnh tim mạch càng cao, ngược lại mức cholesterol tốt trong máu càng thấp, nguy cơ bị bệnh tim mạch càng cao.

Ngoài ra, người bệnh ĐTĐ cần quan tâm đến chỉ số triglyceride. Đây là một dạng chất béo trung tính, chiếm tới 95% tỷ lệ chất béo hằng ngày mà chúng ta tiêu thụ trong chế độ ăn uống, là một trong những thành phần chủ yếu của dầu thực vật và mỡ động vật. Các yếu tố làm tăng triglyceride là thừa cân, béo phì, hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, ít hoạt động thể lực, ăn quá nhiều tinh bột. Thừa cân làm tăng cả cholesterol xấu, triglyceride và giảm cholesterol tốt.

Người bệnh ĐTĐ cần kiểm tra lipid máu mỗi lần thăm khám để điều chỉnh chế độ khi có rối loạn. Các yếu tố có thể thay đổi để kiểm soát rối loạn lipid máu bao gồm: Điều chỉnh chế độ ăn, thay đổi lối sống.

Điều chỉnh chế độ ăn: Có ba nhóm thức ăn cần phải giảm để đạt được mục tiêu giảm cholesterol xấu. Thứ nhất, là giảm thức ăn có chứa acid béo bão hòa, gồm các loại mỡ từ động vật. Thứ hai, giảm chất béo dạng trans (trans fat), đây là acid béo nằm trong các sản phẩm có chứa mỡ hoặc dầu bị hydrogen hóa như khoai tây chiên, bánh quy, bơ thực vật. Người bệnh ĐTĐ không nên ăn các sản phẩm chiên, rán trong dầu ở nhiệt độ cao. Thứ ba, giảm thức ăn chứa cholesterol có trong các sản phẩm từ động vật như phủ tạng, lòng đỏ trứng, tôm, sữa toàn phần…

Thay đổi lối sống: Bao gồm việc thực hiện chế độ ăn uống lành mạnh, tăng cường hoạt động thể lực, hạn chế căng thẳng. Để có chế độ ăn uống lành mạnh, người bệnh ĐTĐ cần giảm lượng thức ăn hằng ngày để có cân nặng và vòng eo lý tưởng (dưới 90cm đối với nam, dưới 80cm đối với nữ). Đồng thời sử dụng các nhóm thực phẩm đa dạng, ít chất béo, ít muối, nhiều chất xơ.

Bên cạnh đó, hạn chế tối đa rượu bia, cai thuốc lá, thuốc lào. Nếu đường huyết được kiểm soát tốt và không có tăng huyết áp, người bệnh ĐTĐ có thể dùng rượu bia với lượng nhỏ, một ly/ngày nếu là phụ nữ và hai ly một ngày nếu là nam giới và không bao giờ uống rượu, bia khi đang đói bụng.

Ngủ đủ giấc, hạn chế căng thẳng là điều mà người bệnh ĐTĐ nên thực hiện. Stress làm gia tăng sự giải phóng hormon tuyến thượng thận, thúc đẩy giải phóng hormon cortisol ảnh hưởng gián tiếp đến nồng độ đường trong máu. Thiếu ngủ làm tăng lượng đường huyết và sản sinh hormon cortisol. Vì thế để tránh điều này cần duy trì giấc ngủ đều đặn liên tục 7 - 8 giờ/ngày.

Các biến chứng mạch máu nhỏ

Để phòng tránh bệnh thận do ĐTĐ, ít nhất mỗi năm một lần cần đánh giá albumin niệu và mức lọc cầu thận ở tất cả các bệnh nhân ĐTĐ típ 2 và ở tất cả các bệnh nhân có tăng huyết áp phối hợp.

Bệnh nhân ĐTĐ típ 2 cần được khám mắt toàn diện, đo thị lực tại thời điểm được chẩn đoán bệnh ĐTĐ. Nếu không có bằng chứng về bệnh võng mạc và đường huyết được kiểm soát tốt, có thể khám mắt 2 năm một lần. Nếu có bệnh võng mạc do ĐTĐ, cần khám võng mạc ít nhất hàng năm.

Nếu bệnh võng mạc đang tiến triển hoặc đe dọa đến thị lực, phải khám mắt thường xuyên hơn. Cuối cùng, tất cả các bệnh nhân ĐTĐ cần được kiểm tra bàn chân vào mỗi lần khám bệnh, để đánh giá về bệnh thần kinh ngoại biên, phát hiện các yếu tố nguy cơ của loét và cắt cụt chi.

TAG: đái tháo đường tăng huyết áp Sức khỏe
 
Tin khác
Sinh viên sư phạm được chi trả toàn bộ tiền ăn, học nếu yêu nghề
Sinh viên sư phạm được chi trả toàn bộ tiền ăn, học nếu yêu nghề
Kinhtedothi - Ngoài khoản học phí được hỗ trợ 100%, các sinh viên sư phạm còn được hỗ trợ chi phí sinh hoạt tới 3,63 triệu đồng/tháng.
Niềm vui “nước sạch học đường” trước thềm năm mới tại Bến Tre
Niềm vui “nước sạch học đường” trước thềm năm mới tại Bến Tre
Kinhtedothi - Viết tiếp câu chuyện “Nước sạch học đường” đã thực hiện tại huyện Thạnh Phú và Ba Tri (Bến Tre), huyện Bình Đại là địa phương tiếp theo có nguồn nước uống sạch đạt tiêu chuẩn quốc gia cho gần 30 nghìn giáo viên - học sinh của 64 trường trên toàn huyện.
Hội Phụ nữ quận Hà Đông tặng 287 xuất quà cho phụ nữ khó khăn và yếu thế
Hội Phụ nữ quận Hà Đông tặng 287 xuất quà cho phụ nữ khó khăn và yếu thế
Kinhtedothi – Thực hiện chương trình công tác năm 2020 về hỗ trợ phụ nữ khó khăn, Hội Liên hiệp Phụ nữ (HPN) quận Hà Đông đã tổ chức khánh thành bàn giao nhà cho phụ nữ nghèo tại phường Phú Lãm và tặng quà Tết cho các đối tượng.
Học sinh bị “ngộp” vì quá nhiều bài tập Tết?
Học sinh bị “ngộp” vì quá nhiều bài tập Tết?
Kinhtedothi- Việc “được” thầy cô “lì xì” nhiều bài tập trong kỳ nghỉ Tết đã khiến không ít học sinh cảm thấy bị áp lực, thậm chí chèn ép. Kỳ nghỉ Tết Canh Tý này, các em rất mong thầy cô không giao bài tập về nhà ngày Tết hoặc mức vừa phải để có thời gian chơi Tết.
[Kỹ năng sống] Mỗi gia đình đừng quên mua bảo hiểm y tế
[Kỹ năng sống] Mỗi gia đình đừng quên mua bảo hiểm y tế
Kinhtedothi - Khi gia nhập bất cứ DN nào, người lao động đều được mua bảo hiểm y tế (BHYT), nhưng thông thường nhiều người đều nghĩ rằng loại bảo hiểm này chỉ là hình thức. Cho tới một ngày không may phải vào bệnh viện, họ mới thật sự thấy tầm quan trọng của bảo hiểm.
Cẩn trọng khi chọn dịch vụ làm đẹp
Cẩn trọng khi chọn dịch vụ làm đẹp
Kinhtedothi - Nhiều chị em đang gấp rút sửa sang lại nhan sắc, thực hiện các thủ thuật, phẫu thuật làm đẹp đón Tết. Các bác sĩ khuyến cáo, mọi người không nên mù quáng nghe theo lời “dỗ ngon dỗ ngọt” của các spa không có bác sĩ chuyên khoa thực hiện, bởi nguy cơ tai biến luôn rình rập.
[Tiếng dân] Thưởng Tết và nỗi niềm người nhận thưởng
[Tiếng dân] Thưởng Tết và nỗi niềm người nhận thưởng
Kinhtedothi - Về thưởng Tết Nguyên đán Canh Tý 2020, Bộ LĐTB&XH cho biết, khoảng 89,3% số doanh nghiệp báo cáo dự kiến có thưởng Tết Nguyên đán với mức bình quân khoảng 1 tháng lương (6,71 triệu đồng/người), tăng 7,1% so với thưởng dịp Tết Nguyên đán 2019.
Cẩn trọng không thừa
Cẩn trọng không thừa
Kinhtedothi - Chỉ còn chưa đầy một tuần nữa là đến Tết Nguyên Đán Canh Tý.
[Thuốc&Dinh dưỡng] Dinh dưỡng trong điều trị ung thư đầu cổ và thực quản
[Thuốc&Dinh dưỡng] Dinh dưỡng trong điều trị ung thư đầu cổ và thực quản
Kinhtedothi - Nói đến ung thư vùng đầu cổ là nói đến những khối u ác tính ở vùng đầu và cổ, bao gồm miệng, mũi, họng, thanh quản và các xoang.
Đừng lấy chồng vì chống ế
Đừng lấy chồng vì chống ế
Kinhtedothi - Mỗi độ Tết về, tôi lại ngán ngẩm khi nghĩ đến cảnh về quê đi chúc Tết họ hàng, rồi ai cũng hỏi “bao giờ lấy chồng", không phải ngày thường họ không hỏi mà mật độ hỏi ngày Tết tăng cao, cứ như thể “năm mới là phải lấy chồng".
Lãnh đạo huyện Đông Anh thăm, tặng quà Tết cho đối tượng chính sách
Lãnh đạo huyện Đông Anh thăm, tặng quà Tết cho đối tượng chính sách
Kinhtedothi - Ngày 17/1, lãnh đạo Huyện ủy cùng đại diện các ban ngành, đoàn thể huyện Đông Anh đã đến thăm, tặng quà Tết cho các Mẹ Việt Nam anh hùng, các cụ cao niên và gia đình chính sách trên địa bàn 3 xã: Cổ Loa, Đại Mạch, Kim Chung.