Trang chủ / Văn hóa / Tin tức

Sắc phong và cội nguồn văn hóa Việt

Minh Nhật 16-07-2019 08:43
Kinhtedothi - Đạo sắc phong (sắc phong) là di sản văn hóa tinh thần của người Việt. Đối với mỗi làng, xã, đây là tư liệu linh thiêng vì là văn bản của nhà vua, phong chức tước cho những người có công lao đóng góp cho địa phương.

Cuối tuần qua, Sở Nội vụ Hà Nội vừa tổ chức công bố và trao quyết định cho 554 đạo sắc phong tại 63 cơ sở thờ tự đủ điều kiện, tiêu chuẩn đã được UBND TP công nhận là tài liệu lưu trữ quý, hiếm, đây là bước góp phần bảo tồn giá trị di sản văn hóa của Thủ đô.

Nguy cơ thất thoát vì... trộm

Gần giống những tấm bằng công nhận di tích ngày nay, sắc phong xưa do triều đình ban, chứng nhận một vị thần, thánh (có một loại sắc phong nữa dùng phong quan) để Nhân dân thờ phụng.

 Sở Nội vụ Hà Nội công bố và trao quyết định công nhận tài liệu lưu trữ quý, hiếm. Ảnh: Ngọc Tú

Để làm ra những tờ giấy sắc là cả một kỳ công, chỉ có làng Nghè (tên Nôm của làng Nghĩa Đô, Hà Nội) giữ bí quyết làm giấy này. Giấy sắc được làm từ loại giấy dó đặc biệt có độ bền hàng trăm năm. Mực vẽ được làm từ keo da trâu trộn vàng, bạc, khiến nét vẽ ánh lên màu vàng son. Viết sắc để vua phong thần, phong thánh cũng là những bậc đại bút. Vì thế, sắc phong là một di sản quý và tư liệu quý hiếm.

Tuy nhiên, theo Chi cục trưởng Chi cục Văn thư - Lưu trữ, Phó Chủ tịch thường trực Hội đồng Xác định tài liệu lưu trữ quý hiếm Vũ Đức Tuyên: “Có một thực tế là vì nhiều nguyên nhân, nguồn tài liệu quý giá này hiện vẫn chưa được quan tâm bảo vệ, nghiên cứu đầy đủ, xứng đáng với tầm quan trọng của nó”.

Thời gian qua, không ít sắc phong tại đình, đền, di tích đã mất trộm. Điển hình, cuối tháng 7/2018, di tích văn hóa cấp quốc gia đền Hậu (xã Đông Kết, Khoái Châu, Hưng Yên) bị trộm đột nhập lấy đi 5 đạo sắc phong từ thời Nguyễn.

Năm 2017, tại đình Thượng Trung, xã Liên Am (Vĩnh Bảo, Thái Bình) mất một sắc phong, trong đó có 4 đạo sắc. Đình Trần Xá làng Trần Xá (xã Nguyên Lý, huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam) có 38 đạo sắc phong nhưng bị kẻ gian lấy đi 16 sắc phong. Tháng 3/2013, tại đền Bồng Châu (Kim Động, Hưng Yên) kẻ gian phá két lấy đi 69 đạo sắc phong cổ.

Trước tình trạng đó, ý tưởng tìm sắc phong trả lại làng quê Việt được nhóm Nhân sĩ Hà Đông thực hiện từ năm 2015 sau khi thu thập được hơn 200 đạo sắc phong. Các thành viên trong nhóm Nhân sĩ Hà Đông đã tìm, sưu tập, gìn giữ và sau đó dịch và trao trả lại cho các địa phương.

“Khi trao trả cho người dân, chúng tôi thấy một sự tôn kính, thiêng liêng đặc biệt. Người dân địa phương khi nhận bản sắc phong cảm thấy một sự an bình, một niềm hứng khởi, cho học hành, có thể là điều gì khó lý giải nhưng thiêng liêng, truyền thống nguồn cội quan trọng như thế nào” - nhà văn Nguyễn Quang Thiều - thành viên nhóm Nhân sĩ Hà Đông chia sẻ.

Bảo tồn tư liệu quý

Theo những người nghiên cứu lịch sử, tư liệu cổ, thư thể trên sắc phong là một nguồn tư liệu có ý nghĩa đặc biệt đối với việc nghiên cứu về lịch sử chữ viết Hán Nôm ở Việt Nam. “Những nhà nghiên cứu về thư thể, thư pháp không thể không để ý đến những con chữ cụ thể trên sắc phong.

Chính hệ thống sắc phong đã cung cấp một khối lượng thông tin khổng lồ về thư thể với chữ viết có niên đại tuyệt đối. Hơn nữa, sắc phong ưu điểm hơn các thể loại văn chữ Hán Nôm trên lĩnh vực nghiên cứu thư thể vì đây là loại chữ được viết trực tiếp bằng bút lông trên giấy” - ông Vũ Đức Tuyên cho biết.

Thời gian qua, TP Hà Nội đã trao quyết định công nhận nhiều sắc phong là tài liệu lưu trữ quý hiếm. Ngày 12/7, Sở Nội vụ Hà Nội đã tổ chức lễ công bố và trao quyết định cho 554 đạo sắc phong tại 63 cơ sở thờ tự (thuộc các quận, huyện Long Biên, Đông Anh, Gia Lâm, Phú Xuyên, Hoài Đức) đủ điều kiện, tiêu chuẩn đã được UBND TP công nhận là tài liệu lưu trữ quý, hiếm.

Sau khi đạo sắc phong đã được UBND TP Hà Nội công nhận là tài liệu quý hiếm, đại diện các cơ sở thờ tự bày tỏ trân trọng sự quan tâm của lãnh đạo TP, đồng thời khẳng định sẽ nâng cao trách nhiệm trong việc giữ gìn, bảo quản tài liệu. Trước đó, Sở Nội vụ đã tổ chức hai đợt công bố và trao quyết định công nhận đạo sắc phong của các cơ sở thờ tự trên địa bàn TP là tài liệu lưu trữ quý, hiếm vào tháng 3 và tháng 9/2018.

TAG: Đạo sắc phong Hà Nội tài liệu Di tích
 
Tin khác
Văn hóa ứng xử trên xe buýt: Vui ít, buồn nhiều
Văn hóa ứng xử trên xe buýt: Vui ít, buồn nhiều
Kinhtedothi - Xe buýt Hà Nội đã và đang góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường, hạn chế phương tiện cá nhân làm giảm ùn tắc giao thông.
Những địa danh, dấu tích lịch sử
Những địa danh, dấu tích lịch sử
Kinhtedothi - Thủ đô Hà Nội không chỉ là trung tâm chính trị, văn hóa… của cả nước mà còn là mảnh đất lưu giữ trong mình nhiều di tích văn hóa lịch sử in dấu thời khắc trọng đại của dân tộc.
Giải bóng đá nữ vô địch Đông Nam Á 2019: Việt Nam thắng 'hủy diệt' Campuchia
Giải bóng đá nữ vô địch Đông Nam Á 2019: Việt Nam thắng "hủy diệt" Campuchia
Kinhtedothi - Đánh bại đội tuyển nữ Campuchia với tỉ số đậm 10-0, đội tuyển nữ Việt Nam có khởi đầu thuận lợi tại bảng B giải bóng đá nữ vô địch Đông Nam Á 2019.
Hoa hồng trên ngực trái: Những ông chồng sở khanh và hèn nhát
Hoa hồng trên ngực trái: Những ông chồng sở khanh và hèn nhát
Kinhtedothi - Qua 4 tập phim “Hoa hồng trên ngực trái”, Thái và Bảo liên tục có những lời lẽ, hành động xấu xí khiến khán giả theo dõi phim phẫn nộ và liên tục “ném đá”.
HAGL thúc thủ 0-3 trước Bình Dương trên sân Gò Đậu
HAGL thúc thủ 0-3 trước Bình Dương trên sân Gò Đậu
Kinhtedothi - Thất bại nặng nề khiến HAGL đang đứng trước nguy cơ rơi xuống vị trí áp chót giải vô địch quốc gia Wake-up 247, nếu các đội cạnh tranh trực tiếp với họ như Khánh Hoà, Sài Gòn, Hải Phòng cùng thắng chiều thứ Bảy 17/8.
 Đương kim vô địch giành chiến thắng với siêu phẩm của Quang Hải
Đương kim vô địch giành chiến thắng với siêu phẩm của Quang Hải
Kinhtedothi - Với vị thế của đội đầu bảng, Hà Nội nhập cuộc khá chủ động trên sân vận động Hòa Xuân.
Fansipan phủ màu áo lam bình an ngày lễ Vu Lan báo hiếu
Fansipan phủ màu áo lam bình an ngày lễ Vu Lan báo hiếu
Kinhtedothi - Ngày 14/8, màu áo lam trải dài từ chân núi lên tới đỉnh Fansipan, hòa lẫn trong màu mây, trong tiếng kinh kệ bình an nhịp đều, khi hàng ngàn du khách, Phật tử từ bốn phương tìm về với cội nguồn đạo hiếu trong lễ Vu Lan trên đỉnh thiêng Tây Bắc…
Vòng 21 V-League 2019: HAGL đứng trước 'cửa tử
Vòng 21 V-League 2019: HAGL đứng trước "cửa tử", Thanh Hóa chờ đổi vận
Kinhtedothi - Vòng 21 V-League 2019 tiếp tục hấp dẫn với những trận cầu đáng chú ý khi TP Hồ Chí Minh tiếp đón Than Quảng Ninh, HAGL làm khách trên sân Gò Đậu hay Thanh Hóa mong chờ đổi vận khi thay tướng trước Hải Phòng.
Vòng 3 Cincinnati 2019: Nole chật vật giành phần thắng
Vòng 3 Cincinnati 2019: Nole chật vật giành phần thắng
Kinhtedothi - Lối chơi khó chịu của Carreno-Busta khiến Djokovic gặp khá nhiều khó khăn ở cuộc đối đầu tại vòng 3 Cincinnati 2019.
Cincinnati Open ngày 4: Federer thua bất ngờ trước tay vợt trẻ 21 tuổi
Cincinnati Open ngày 4: Federer thua bất ngờ trước tay vợt trẻ 21 tuổi
Kinhtedothi - Roger Federer trải qua một trong những thất bại gây ngạc nhiên nhất trong sự nghiệp khi bị đánh bại bởi tay vợt 21 tuổi Andrey Rublev với các tỷ số 6-3 6-4 trong chỉ 62 phút tại giải Cincinnati Masters.
[Quy tắc ứng xử nơi công cộng – Chuẩn mực văn hóa Hà Nội] Bài 2: Nâng cao ý thức tự giác
[Quy tắc ứng xử nơi công cộng – Chuẩn mực văn hóa Hà Nội] Bài 2: Nâng cao ý thức tự giác
Kinhtedothi - Việc triển khai Quy tắc ứng xử (QTƯX) nơi công cộng của nhiều địa phương còn thiếu trách nhiệm dẫn tới việc chuyển biến trong ý thức, hành vi người dân chậm. Trước nhiều hành vi ứng xử kém văn hóa diễn ra thời gian qua, người dân Thủ đô bày tỏ mong muốn, TP tiếp tục đẩy mạnh, đa dạng hình thức tuyên truyền và có phương pháp xử lý với các cá nhân cố tình vi phạm.