Trang chủ / Văn hóa / Tin tức

Sân khấu thiếu hơi thở cuộc sống

Minh An 03-12-2019 09:02
Kinhtedothi - Nhiều nghệ sĩ, diễn viên sân khấu nhìn nhận, cơ chế thị trường với sự biến đổi của hiện thực, giá trị thẩm mỹ đã và đang làm cho sân khấu Hà Nội trở nên lúng túng, khủng hoảng nhiều mặt, chưa phản ánh sâu sắc, sinh động những hiện thực lớn của xã hội hiện nay.

 Nhà hát Kịch Hà Nội lần đầu tiên sử dụng sân khấu quay khi ra mắt vở diễn “Hà Thành chính khí”. Ảnh: Lại Tấn

Khán giả quay lưng

Trong sự phát triển của sân khấu Thủ đô những năm gần đây, Nhà hát Múa rối Thăng Long là một trong những điểm sáng tiêu biểu. Nhìn vào dòng người ngày ngày xếp hàng mua vé tại rạp 57B Đinh Tiên Hoàng bất kể trời nắng hay mưa, từng đoàn xe du lịch đưa đón khách tới xem khiến người dân Hà Nội ai cũng phấn khởi. Thủ đô đã có một địa điểm văn hóa luôn sáng đèn 365 ngày, không ngày nghỉ với tần suất 5/6 buổi ngày, doanh thu gần 50 tỷ đồng/năm. Tuy nhiên, thành phần khán giả, người xem vẫn đáng băn khoăn bởi theo NSƯT Đăng Tiến: “Từ chục năm nay, đối tượng người xem múa rối nước khách quốc tế chiếm tới 95%, khán giả trong nước rất ít”.

Tháng 9/2019, Hội Sân khấu Hà Nội mở trại viết cho 15 tác giả viết ở Tam Đảo. Trong số 15 tác giả thì có 14 tác giả vẫn viết theo cách cũ. Mòn về thể tài, mòn về thi pháp, chê thì không ai chê nhưng những món ăn ấy quá quen thuộc, quen thuộc đến nỗi phát chán.

Nhà viết kịch Giang Phong

10 năm trở lại đây, khán giả không còn mặn mà với những vở diễn mới được dàn dựng. Theo các nghệ sĩ, khán giả của sân khấu Thủ đô không còn là những người dân sống cuộc đời đầy thanh bình sau những căn hộ khép kín mà đã đô thị hóa. Chính vì vậy, theo nhiều nhà sáng tạo sân khấu, các vở diễn cần đẩy nhanh tiết tấu, phục vụ khán giả bằng những kịch bản hấp dẫn, thiết thực. Đạo diễn Hoàng Thanh Du chia sẻ: “Gần đây, đa số các sáng tác có chủ đề là những tích trò lịch sử nhưng chỉ dừng ở việc kể chuyện, né tránh hoặc không dám nói những vấn đề của cuộc sống hôm nay. Mặt khác, khán giả còn cảm thấy xa lạ, thậm chí khó chịu với những vở diễn giáo điều khai thác yếu tố tâm lý vốn đã thành nếp quen thuộc và vở diễn với nội dung minh họa tuyên truyền thô kệnh như một tờ quảng cáo”.

Tư duy quá cũ, quá mòn

Theo PGS.TS Trần Trí Trắc, nhiệm vụ của người sáng tạo sân khấu Hà Nội hiện nay là thể hiện nổi bật hình tượng con người mới, cuộc sống mới ở Thủ đô khi tiến vào cách mạng công nghiệp 4.0, đồng thời thiết kế hệ giá trị chân – thiện – mỹ cho người Hà Nội trong thời đại mới. Người viết kịch, đến đạo diễn, diễn viên, phải nghĩ xa hơn về bối cảnh ở thời đại mới, tìm cách phản ánh hiện thực hóa trên sàn diễn một cách thuyết phục.

Nhưng không có nghĩa cái cũ kỹ của sân khấu Hà Nội đang có sức ì không thể nào vượt lên được. Các tác giả, đạo diễn, các nhà hát, đều nhận diện được nó, thấu hiểu được sự cấp bách phải đổi mới, phải sáng tạo thì mới bắt kịp được đòi hỏi của thời đại. Trong liên hoan sân khấu chèo vừa qua, vở chèo “Điều còn lại” được Ban Giám khảo tặng Huy chương Vàng. Tấm huy chương này được nhà viết kịch Giang Phong đánh giá cao bởi đó là “tấm Huy chương Vàng mười thứ thiệt”. Đề tài của vở chèo “Điều còn lại” chúng ta vẫn thường gặp, đó là đề tài chiến tranh, về người lính. Nhưng cái sáng tạo của vở này ở chỗ tả cái ác liệt, tổn thất, sự hy sinh không phải trực tiếp bằng trận đánh, mà tả hậu phương của chiến tranh. Người chịu hậu quả đau đớn lại là những bà mẹ và con trẻ. Xem xong, chúng ta thấy nghẹt thở, bâng khuâng.

Gần đây, Nhà hát Cải lương Hà Nội đã khai thác thành công những đề tài hay về đời sống hiện đại qua 3 vở kịch ngắn: “Tình yêu qua mạng”, “Sếp vợ”, “Bệnh quảng cáo”. Trong đó, tình yêu qua mạng của hai tác giả Phạm Văn Quý và Nguyễn Toàn Thắng đã chớm quan tâm đến thời đại số, tạo nên không khí sân khấu gần với đời thường ngày hôm nay, mang một diện mạo mới mẻ. Tác giả và đạo diễn đã biết kết hợp nhuần nhuyễn nhưng là vừa đủ giữa cải lương, hài kịch và âm nhạc hiện đại. Có thể thấy, sự sáng tạo, đổi mới của sân khấu Hà Nội mới chỉ là bước đầu nhưng rất cần thiết để sân khấu tìm được chỗ đứng của mình trong lòng khán giả.

TAG: sân khấu hơi thở cuộc sống
 
Tin khác
Derby London: Đêm kịch tính cao độ tại Stamford Bridge
Derby London: Đêm kịch tính cao độ tại Stamford Bridge
Kinhtedothi - Trận derby thành London giữa Chelsea và Arsenal đã diễn ra kịch tính đúng như mong đợi của giới mộ điệu dù kịch bản bất ngờ đến khó tin.
Mùa Thu ở Fallingwater
Mùa Thu ở Fallingwater
Kinhtedothi - Nhè nhẹ thôi, đang vào mùa lá rụng/Lá phong xào xạc lối tôi đi
Tết về cùng những khúc ca Xuân
Tết về cùng những khúc ca Xuân
Kinhtedothi - Một năm có bốn mùa, ấy thế mà mùa Xuân vẫn là tiết trời đem lại cho mỗi người cơ man là cảm xúc. Không chỉ mang đậm hương vị của Tết mà còn ở một thứ không thể thiếu, đấy là lời hát. Và những ca khúc về mùa Xuân “Em ơi mùa Xuân đến rồi đó”, “Mùa Xuân nho nhỏ”… đã là một phần ký ức đẹp với nhiều người, gắn với tên tuổi của không ít những nhạc sĩ.
  Australian Open ngày 2: Nadal bùng nổ ra quân
Australian Open ngày 2: Nadal bùng nổ ra quân
Kinhtedothi - Nadal nhìn chung vẫn được đánh giá cao hơn rất nhiều và có lẽ, "Bò tót" sẽ dễ dàng khuất phục đối thủ lạ mặt.
[Ảnh] Chợ hoa lâu năm ở Hà Nội tấp nập những ngày cận Tết Nguyên đán 2020
[Ảnh] Chợ hoa lâu năm ở Hà Nội tấp nập những ngày cận Tết Nguyên đán 2020
Kinhtedothi - Cứ mỗi độ Tết đến Xuân về, chợ hoa Hàng Lược (Hà Nội) lại nhộn nhịp giữa sắc hoa hòa cùng tiếng cười nói của người bán, kẻ mua... tạo nên một không khí vui tươi cho mùa xuân mới.
Cô gái có nhiều ước mơ
Cô gái có nhiều ước mơ
Kinhtedothi - Sinh ra và lớn lên miền quê địa linh nhân kiệt xứ Thanh, Lê Hương Huệ thuở nhỏ rất đam mê ca hát, có lẽ cô được thừa hưởng cái chất nghệ sĩ dòng họ có nhiều người biết chơi các loại nhạc cụ như sáo, đàn, nhị và violon.
Vòng 1 Australian Open: Federer, Nole khởi đầu gian nan
Vòng 1 Australian Open: Federer, Nole khởi đầu gian nan
Kinhtedothi - Dù Nole chơi khá chùng nhưng tay vợt số 2 thế giới vẫn biết cách chứng tỏ bản lĩnh bằng thắng lợi 6-1, qua đó khép lại trận đấu với chiến thắng 3-1 chung cuộc.
Bảng xếp hạng ATP tennis: Cơ hội Federer rút ngắn khoảng cách với Djokovic, Nadal
Bảng xếp hạng ATP tennis: Cơ hội Federer rút ngắn khoảng cách với Djokovic, Nadal
Kinhtedothi - Giải Australian Open, Grand Slam đầu tiên trong năm chính thức diễn ra từ ngày hôm nay 20/1, đây là cơ hội tốt để các tay vợt kiếm nhiều điểm.
Rộn ràng các chương trình  mừng Đảng, mừng Xuân
Rộn ràng các chương trình mừng Đảng, mừng Xuân
Kinhtedothi - Đến nay, hầu hết các chương trình nghệ thuật, điểm vui chơi chào đón Xuân Canh Tý đã được chuẩn bị, chỉ chờ giờ kéo màn sân khấu. Rộn ràng, truyền cảm hứng nhiều thông điệp ý nghĩa, là điểm chung của các chương trình mừng Đảng, mừng Xuân năm nay.
Sắc Xuân ở chợ Tết
Sắc Xuân ở chợ Tết
Kinhtedothi - Trong bức tranh ngày Tết ở Thủ đô, ngoài những hình ảnh về bánh chưng, thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ thì những ký ức về chợ Tết là miền hoài niệm khó quên với nhiều người.
Không khí đón tết của đồng bào Mông tại xã Co Mạ, Sơn La
Không khí đón tết của đồng bào Mông tại xã Co Mạ, Sơn La
Khi cánh đào rừng khoe sắc trên khắp các triền núi cũng là lúc đồng bào dân tộc Mông ở tỉnh Sơn La bắt đầu vui xuân, đón Tết cổ truyền.