Trang chủ / Xã hội / Giáo dục

Thẩm định sách giáo khoa lớp 1: Cần tiếp cận hiện đại

Lưu Ly 15-10-2019 09:32
Kinhtedothi -Theo Điều 32 Luật Giáo dục quy định, sách giáo khoa (SGK) phải cụ thể hóa Chương trình Giáo dục phổ thông (GDPT).

Theo đó, trong đổi mới căn bản phương pháp dạy học hướng tới việc chuyển từ tiếp cận nội dung sang tiếp cận hình thành, phát triển năng lực học sinh (HS).

Hiện tại, Bộ GD&ĐT đang tiến hành thẩm định 5 bộ SGK lớp 1 của 3 nhà xuất bản (NXB) gồm NXB Giáo dục Việt Nam, NXB Đại học Sư phạm Hà Nội, NXB Đại học TP Hồ Chí Minh để bảo đảm áp dụng từ năm học 2020 - 2021.

 Sách giáo khoa phải cụ thể hóa Chương trình Giáo dục phổ thông (Ảnh: TTXVN)

Tiêu chí “không đóng khung”

Dự kiến trong tháng 10 này, các bộ SGK được Bộ trưởng Bộ GD&ĐT ký phê duyệt cho phép sử dụng trong Chương trình GDPT mới sẽ được công bố rộng rãi.

Chủ tịch HĐQG thẩm định SGK môn Đạo đức Đào Đức Doãn cho biết, các tiêu chí, bộ chỉ báo đánh giá SGK hoàn toàn “không đóng khung” và rất cởi mở với sự sáng tạo trong các bộ sách. Việc có những điều kiện khung mà SGK phải tuân theo là cần thiết, nhằm đảm bảo các bộ sách có sự thống nhất chung về yêu cầu và định hướng, đúng với chương trình môn học.

Theo PGS Doãn, 6 bộ sách được thẩm định đều có nét độc đáo riêng. HĐQG quan tâm đến tính phù hợp của các bộ sách đối với thực tế giảng dạy và đối tượng người học ở các vùng miền, từ đó đưa ra những đánh giá, góp ý chính xác, phù hợp.

Việc sáng tạo nên những cuốn SGK chất lượng và được sử dụng hiệu quả là con đường đáng tin cậy nhất để đảm bảo chất lượng giáo dục ở các nhà trường phổ thông. Điều này không làm thay đổi tiêu chí thẩm định SGK, cũng không khiến cách nhìn nhận, đánh giá của các thành viên trong HĐQG bị giới hạn.

Chủ tịch HĐQG thẩm định SGK môn tiếng Anh Phạm Thị Hồng Nhung khẳng định, các tiêu chí và đánh giá của HĐQG đều tôn trọng sự sáng tạo của tác giả về phương pháp dạy học, tương thích với nội dung Chương trình GDPT mới, chương trình môn học và hỗ trợ học sinh (HS) phát triển các năng lực, phẩm chất đáp ứng chuẩn đầu ra của chương trình.

“Những nội dung đã công bố trong chương trình thì chắc chắn là phần cốt lõi mà bất cứ bộ SGK nào cũng phải tuân theo. Nếu nội dung không phù hợp, HĐQG thẩm đinh sẽ đề nghị tác giả chỉnh sửa” - bà Nhung cho hay.

Một số chuyên gia cho rằng, SGK trong nhà trường chứa đựng một khối lượng thông tin khoa học, một kịch bản định hướng tổ chức các hoạt động dạy học. Những bộ SGK khi được dùng để dạy và học trong Chương trình GDPT mới phải đáp ứng đủ 13 tiêu chí đã đề ra.

Đặc trưng quan trọng và nổi trội nhất của SGK hiện đại là chú trọng phát triển năng lực và lấy HS làm trung tâm. Theo nhóm nghiên cứu NXB Giáo dục Việt Nam (GS.TS Vũ Văn Hùng, PGS.TS Trần Đức Tuấn, PGS.TS Phan Doãn Thoại), những cuốn SGK được thiết kế và biên soạn với quan điểm giáo dục hiện đại, công nghệ tiên tiến là một trong những yếu tố quyết định nhất đến chất lượng giáo dục của một quốc gia.

“SGK là một trong những công cụ chủ đạo để chuẩn hoá trình độ học tập của HS và qua đó góp phần nâng cao chất lượng học tập và chất lượng dạy học ở các nhà trường phổ thông” - nhóm nghiên cứu bày tỏ.

Nhiều hạn chế

Việc thành lập HĐQG thẩm định SGK, Nghị quyết 88/2014/QH13 về đổi mới Chương trình SGK GDPT đã đưa ra và được quy định trong Điều 32 của Luật Giáo dục năm 2019. Với SGK lớp 1, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ yêu cầu quan tâm tới yếu tố vùng miền trong lựa chọn giáo viên tham gia thẩm định SGK.

Vì vậy, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Tiểu học, Bộ GD&ĐT Thái Văn Tài cho biết, khi thiết kế HĐQG thẩm định đã có đại diện nhiều vùng miền khác nhau. Những thành viên tham gia vào HĐQG thẩm định được tập huấn để tìm hiểu về chương trình với các bước làm việc khách quan, minh bạch, thể hiện sự dân chủ giữa HĐQG thẩm định và tác giả.

Bộ SGK chất lượng là “chìa khóa” để thực hiện thành công Chương trình GDPT mới. Với giáo viên, SGK định hướng phân tích, lựa chọn nội dung, phương pháp, hình thức, phương tiện tổ chức dạy học. Còn với HS, SGK là nguồn kiến thức chính để tra cứu, gia công trí tuệ dưới sự tổ chức của giáo viên, qua đó chiếm lĩnh tri thức khoa học.

Về vấn đề này, nguyên Hiệu trưởng trường Đại học Sư phạm Hà Nội Đinh Quang Báo cho rằng, những lần đổi mới giáo dục này của Việt Nam cần cố gắng triển khai như là một tiếp cận hiện đại trong biên soạn chương trình và SGK, trong đổi mới căn bản phương pháp dạy học hướng tới việc chuyển từ tiếp cận nội dung sang tiếp cận hình thành, phát triển năng lực học sinh.

Nhược điểm lớn nhất của SGK truyền thống là tập trung vào chức năng cung cấp thông tin, kiến thức một môn học. Và khi quán triệt một cách máy móc SGK là pháp lệnh đã biến hoạt động dạy hướng vào truyền đạt cái có sẵn, hoạt động học tập trung vào ghi nhớ, rập khuôn SGK.

Theo GS Đinh Quang Báo, Việt Nam không có viện hay trung tâm nghiên cứu biên soạn SGK như ở một số nước nên không có đội ngũ các nhà sư phạm chuyên sâu về SGK, hoạt động chuyên nghiệp biên soạn SGK. Phần lớn các tác giả tự rút kinh nghiệm, tham gia nhiều đợt soạn SGK nên ít nhiều cũng có kinh nghiệm, nhưng chưa bài bản, còn hạn chế vì tri thức giáo dục học. Đó là một khó khăn, nếu có biện pháp tổ chức nhân sự, trao đổi quán triệt những lý luận cơ bản về SGK, và đặc biệt có chế độ đãi ngộ xứng đáng về vật chất và tinh thần thì sẽ khắc phục được các khiếm khuyết đó.




TAG: sách giáo khoa giáo dục phổ thông lớp 1 Hội đồng thẩm định Luật Giáo dục hiện đại
 
Tin khác
Bộ NN&PTNT đề xuất tiếp tục giám sát việc thực thi chính sách, pháp luật về thú y
Bộ NN&PTNT đề xuất tiếp tục giám sát việc thực thi chính sách, pháp luật về thú y
Kinhtedothi - Thời gian qua, hệ thống thú y ở tuyến huyện có nhiều xáo trộn, một số nơi sáp nhập trạm thú y huyện với các lĩnh vực khác gây khó khăn cho cơ quan thú y địa phương. Do đó, Bộ NN&PTNT đề xuất Ủy ban Khoa học Công nghệ và Môi trường của Quốc hội sớm phối hợp, đánh giá tác động của công tác trên.
23 trường hợp mắc bạch hầu tại Kon Tum, Bộ Y tế đề nghị khoanh vùng, dập dịch
23 trường hợp mắc bạch hầu tại Kon Tum, Bộ Y tế đề nghị khoanh vùng, dập dịch
Kinhtedothi - Để chủ động phòng chống dịch bệnh bạch hầu, không để dịch bùng phát, lan rộng, Bộ Y tế vừa có công văn gửi UBND tỉnh Kon Tum về việc tăng cường công tác phòng, chống dịch bệnh bạch hầu.
91 trường THPT ở Hà Nội xét vào lớp 10 bằng học bạ
91 trường THPT ở Hà Nội xét vào lớp 10 bằng học bạ
Kinhtedothi - 91 trường học ở Hà Nội xét tuyển lớp 10 hoàn toàn bằng học bạ và học sinh không cần dự kỳ thi vào lớp 10 tới đây.
Hà Tĩnh: Trường cấp 3 sắp bị giải thể được tuyển sinh trở lại
Hà Tĩnh: Trường cấp 3 sắp bị giải thể được tuyển sinh trở lại
Kinhtedothi - Sau việc hàng chục phụ huynh học sinh tập trung trước cổng UBND tỉnh bày tỏ nguyện vọng giữ lại trường cấp 3, Tỉnh ủy Hà Tĩnh đã đồng ý cho trường này tiếp tục tuyển sinh.
Hà Tĩnh: Phát hiện 3 người trốn cách ly y tế, chui dưới gầm xe lúc qua cửa khẩu
Hà Tĩnh: Phát hiện 3 người trốn cách ly y tế, chui dưới gầm xe lúc qua cửa khẩu
Kinhtedothi - Các cơ quan chức năng Hà Tĩnh vừa phát hiện và đưa đi cách lý theo quy định 3 người đàn ông ở Nghệ An, đã chui dưới hầm xe trong lúc nhập cảnh từ Lào về Việt Nam nhằm trốn kiểm tra y tế.
Dùng rau, quả tươi đúng cách
Dùng rau, quả tươi đúng cách
Kinhtedothi - Bữa ăn hằng ngày của mỗi gia đình không thể thiếu rau, quả. Nhưng làm thế nào để chọn được rau sạch, loại bỏ được vi khuẩn cũng như hóa chất bảo vệ thực vật? Cục An toàn thực phẩm - ATTP (Bộ Y tế) đã có hướng dẫn về cách lựa chọn rau, quả tươi và rửa rau, quả sạch.
Thêm nhiều dịch vụ kỹ thuật được quỹ BHYT thanh toán
Thêm nhiều dịch vụ kỹ thuật được quỹ BHYT thanh toán
Kinhtedothi - Bộ Y tế vừa ban hành Thông tư 13/2020/TT-BYT sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 35/2016/TT-BYT ngày 28/9/2016 về Danh mục và tỷ lệ, điều kiện thanh toán đối với dịch vụ kỹ thuật y tế thuộc phạm vi được hưởng của người tham gia BHYT.
Dân khổ vì mùi thuốc lá tại thị trấn Quốc Oai
Dân khổ vì mùi thuốc lá tại thị trấn Quốc Oai
Kinhtedothi - Vài tháng trở lại đây, hàng trăm hộ dân tại thị trấn Quốc Oai (huyện Quốc Oai) liên tục có ý kiến về tình trạng mùi thuốc lá từ Công ty TNHH MTV Thuốc lá Thăng Long, gây ảnh hưởng lớn đến sức khỏe và cuộc sống.
Có 900.152 thí sinh đăng ký thi tốt nghiệp THPT
Có 900.152 thí sinh đăng ký thi tốt nghiệp THPT
Kinhtedothi - Theo Bộ GD&ĐT, tính đến 15 giờ ngày 5/7 đã có 900.152 thí sinh đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT năm 2020, tăng 13.500 thí sinh so với năm ngoái. Trong số đó, 51.712 (chiếm 5,74%) là thí sinh tự do.
Lao động nông thôn: Thiếu chính sách mang sinh kế dài lâu
Lao động nông thôn: Thiếu chính sách mang sinh kế dài lâu
Kinhtedothi - Có những chính sách không còn phù hợp thực tiễn, cần đề xuất đưa ra chính sách mới để những nghề được đào tạo thực sự trở thành “cần câu cơm” cho người dân nông thôn. Đó là một nhận định rút ra từ đợt giám sát vừa qua của Thường trực HĐND TP Hà Nội về thực hiện quy định pháp luật trong đào tạo nghề, giải quyết việc làm cho lao động nông thôn (LĐNT) trên địa bàn TP.
[Infographic] Cập nhật tình hình dịch Covid-19 ngày 6/7
[Infographic] Cập nhật tình hình dịch Covid-19 ngày 6/7
Kinhtedothi - Tính đến 8 giờ 00 ngày 5/7, đại dịch viêm đường hô hấp cấp Covid-19 hiện đã khiến hơn 11,5 triệu người trên thế giới mắc bệnh.