Trang chủ / Văn hóa / Tin tức

Tiếng tơ trong lòng Hà Nội

Lại Tấn 04-12-2019 08:39
Kinhtedothi - Nhằm quảng bá, lưu giữ những nét đẹp của nghề truyền thống, trong tháng 12, Ban Quản lý phố cổ Hà Nội đã tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa chủ đề "Tiếng tơ" với nhiều nội dung đa dạng. Nổi bật là không gian trưng bày nghề dệt lụa truyền thống của xã Phùng Xá (huyện Mỹ Đức, Hà Nội).

Lê Minh Hằng (8 tuổi) thực hành cách lấy tơ sen. Ảnh: Lại Tấn.

Câu chuyện về tiếng tơ

Những ngày này, con phố Đào Duy Từ (Hoàn Kiếm, Hà Nội) trở nên lung linh hơn bởi hàng trăm chiếc khung cửi và đèn lồng được thắp sáng. Xung quanh con phố nhỏ, người dân Thủ đô rỉ tai nhau câu chuyện về tiếng tơ và nghề dệt truyền thống, về triển lãm trưng bày tại Trung tâm Giao lưu văn hóa phố cổ (50 Đào Duy Từ). Tại địa chỉ văn hóa này, du khách trong nước và quốc tế được tận mắt chứng kiến hàng trăm con tằm nhả tơ, kéo kén kết thành những tấm thảm bông phẳng mịn, bền chắc tự nhiên mà không kỹ thuật dệt nào của con người có thể sánh kịp.

Đến triển lãm “Câu chuyện về tiếng tơ”, Youta (quốc tịch Bỉ) tò mò với hình ảnh những kén tằm vàng ươm. “Tôi ngạc nghiên khi người Việt Nam có thể nuôi, điều khiển những con tằm để tạo ra nguyên liệu, sử dụng trong dệt may” - Youta chia sẻ.

Sen vốn là loài cây khá phổ biến, mang đậm nét văn hóa Việt Nam. Nếu làm lụa bằng tơ sen sẽ tạo nên một sản phẩm hết sức đặt biệt và tạo thêm thu nhập cho người làm nghề dệt.

Nghệ nhân Phan Thị Thuận

Ít ai biết rằng, những năm 70 của thế kỷ trước, dâu tằm bị thất sủng, nhà máy ươm tơ Mỹ Đức bỏ thu mua kén, hợp tác xã chặt phá toàn bộ diện tích trồng dâu chuyển sang trồng lúa, hàng loạt thợ bỏ nghề. Thương con tằm “không nơi nương tựa”, một số người dân Phùng Xá âm thầm gây dựng lại nghề. Ngày ngày, họ đạp xe hơn 20km đi xin lá dâu ở nông trường Thanh Hà, tỉnh Hòa Bình về cho tằm ăn. Từ đó, nghề trồng dâu nuôi tằm khởi sắc, bắt đầu phục hồi. Đặc biệt, năm 2012, nghệ nhân ưu tú Phan Thị Thuận (xã Phùng Xá) lần đầu tiên làm được sản phẩm chăn tơ do tằm tự dệt. Từ sản phẩm này, bà đã cho ra đời nhiều tấm chăn, các loại gối chất lượng cao được xuất khẩu sang Nhật Bản, Thái Lan, Trung Quốc và các quốc gia châu Âu.

Cũng tại triển lãm, bên cạnh việc xem các sản phẩm thủ công từ sợi tơ của làng nghề Phùng Xá, du khách còn được tận mắt chứng kiến “nghệ nhân nhí” Lê Minh Hằng (8 tuổi) trình diễn cách làm sợi tơ từ hoa sen. Để lấy được tơ sen, đòi hỏi người làm phải cẩn thận, dùng dao khứa xung quanh cuống sen, rồi dùng tay vặn và kéo tơ, đồng thời lăn tay miết cho tơ tròn lại. Nếu cắt quá sâu, tơ sen sẽ bị đứt. Có thể nói, làm tơ từ cuống sen chính là một trong những sáng tạo tuyệt vời của người dân xã Phùng Xá.

Trẻ em trải nghiệm cách tằm dệt sợi tự nhiên tại triển lãm Câu chuyện về tiếng tơ. Ảnh: Lại Tấn

Phát triển nghề truyền thống

Năm 2016, Bộ KH&CN đã đồng ý cho Viện Kinh tế sinh thái thực hiện đề tài: “Nghiên cứu thử nghiệm mô hình sản xuất sợi từ cuống lá sen” với sự hợp tác của Myanmar. Nghệ nhân ưu tú Phan Thị Thuận đã được chọn để phối hợp thực hiện đề tài. Với đam mê và luôn muốn chinh phục những điều mới mẻ, bà Thuận bắt tay vào làm thử.

Ban đầu, ngay cả gia đình cũng không tin bà Thuận có thể làm lụa tơ sen thành công, nhất là không ai truyền dạy kỹ thuật. Tin vào bản thân, bà đóng cửa ở trong nhà một mình nghiên cứu hàng tháng trời. Sau 2 năm nghiên cứu và thử nghiệm, nghệ nhân Phan Thị Thuận cho ra đời những chiếc khăn quàng cổ đầu tiên được sản xuất từ sợi tơ sen. "Tất cả công đoạn tạo ra sợi tơ của sen đều phải chỉn chu và rất cầu kỳ. Để dệt chiếc khăn dài 1,7m, rộng 0,25m cần tới 4.800 cuống sen. Trong khi đó, một người thợ chăm chỉ, thạo việc một ngày cũng chỉ làm được từ 200 – 250 cuống sen. Tính ra để hoàn thiện một chiếc khăn cũng phải mất một tháng" - bà Thuận chia sẻ.

Dành cả cuộc đời gắn bó với từng sợi tơ, đường chỉ, nghệ nhân Phan Thị Thuận giờ đây vẫn còn đang tiếp tục truyền lửa, lưu truyền nghề dệt truyền thống đến thế hệ mai sau.

TAG: Tiếng tơ nghề truyền thống Hà Nội Ban Quản lý phố cổ Hà Nội
 
Tin khác
“Lựa chọn số phận” tập 33: Cường bảo vệ phụ nữ, hạ đo ván nhóm côn đồ
“Lựa chọn số phận” tập 33: Cường bảo vệ phụ nữ, hạ đo ván nhóm côn đồ
Kinhtedothi - Để bảo vệ một người phụ nữ khỏi sự uy hiếp của một nhóm côn đồ, Cường đã sử dụng biện pháp tự vệ hạ đo ván 3 đối tượng xấu có ý định hành hung.
Câu chuyện “vừa bồng em, vừa xay lúa” của đội tuyển Indonesia
Câu chuyện “vừa bồng em, vừa xay lúa” của đội tuyển Indonesia
Kinhtedothi-Sự xuất hiện của HLV trưởng Shin Tae-Yong, đồng hương của ông Park đã khiến cho những cuộc đối đầu trong khu vực Đông Nam Á trở nên đáng xem hơn. Nhưng xem ra đội tuyển Indonesia đang gặp khá nhiều bất lợi trong cuộc đua với đội tuyển Việt Nam.
“Lựa chọn số phận” tập 32: Cường dằn mặt Quang vì bị vu oan
“Lựa chọn số phận” tập 32: Cường dằn mặt Quang vì bị vu oan
Kinhtedothi - Vì bị Quang vu oan có quan hệ trên mức đồng nghiệp với thư ký, Cường đã không giữ được bình tĩnh và có hành động bạo lực.
''Tình yêu và tham vọng'' tập 40: Minh đến bên Linh vì mệt mỏi với Tuệ Lâm
''Tình yêu và tham vọng'' tập 40: Minh đến bên Linh vì mệt mỏi với Tuệ Lâm
Kinhtedothi - Thất vọng về sự ghen tuông mù quáng của Tuệ Lâm, Minh cảm thấy mệt mỏi và tìm đến bên Linh.
Những hình ảnh đầu tiên của Văn Hậu trở về nước
Những hình ảnh đầu tiên của Văn Hậu trở về nước
Kinhtedothi - Hậu vệ Đoàn Văn Hậu chính thức có mặt tại Việt Nam sau khi đáp máy bay xuống sân bay Vân Đồn (Quảng Ninh) và thực hiện cách ly 14 ngày theo quy định.
Café cuối tuần: Luật “im lặng” và chiêu trò bóng đá
Café cuối tuần: Luật “im lặng” và chiêu trò bóng đá
Kinhtedothi-Liên đoàn bóng đá Việt Nam tuyên bố sẽ phạt nặng các cầu thủ và quan chức, HLV nếu công khai chỉ trích trọng tài hoặc Ban tổ chức V-League. Dư luận cổ động viên Quảng Ninh đang bất bình trước những “quyết định lạ” của CLB.
[Thông điệp từ lịch sử] Lý Thường Kiệt - công thần số một của nhà Lý
[Thông điệp từ lịch sử] Lý Thường Kiệt - công thần số một của nhà Lý
Kinhtedothi - Nếu thiền sư Vạn Hạnh là người có công đầu trong việc đưa Lý Công Uẩn lên ngôi thì không ai khác, Lý Thường Kiệt là người có công lao bậc nhất đối với triều đại nhà Lý và quốc gia Đại Việt. Một người đương thời với ông là Chu Văn Thường đã ca ngợi: “Riêng ông giúp vua thì nước nhà giàu thịnh nhiều năm. Đó chính là công tích rực rỡ của đạo làm tôi có thể lại nghìn đời sau”.
[Ảnh] Khai mạc Đại hội khỏe “Vì an ninh Tổ quốc” lần thứ VIII
[Ảnh] Khai mạc Đại hội khỏe “Vì an ninh Tổ quốc” lần thứ VIII
Kinhtedothi - Sáng 1/8, tại Hà Nội, Bộ Công an tổ chức khai mạc Đại hội khỏe “Vì an ninh Tổ quốc” lần thứ VIII.
Cấm trại các đối tượng tập huấn tại Đà Nẵng để phòng, chống dịch Covid-19
Cấm trại các đối tượng tập huấn tại Đà Nẵng để phòng, chống dịch Covid-19
Kinhtedothi - Tổng cục Thể dục Thể thao (TDTT) yêu cầu thực hiện cầm trại đối với các đối tượng tập huấn tại Trung tâm Huấn luyện thể thao quốc gia Đà Nẵng cho đến khi tình hình dịch bệnh Covid-19 được kiểm soát.
Uống nước nhớ nguồn
Uống nước nhớ nguồn
Kinhtedothi - Hàng năm cứ đến tháng 7, trên cả nước đều diễn ra nhiều hoạt động tri ân các anh hùng, thương binh, liệt sỹ, những người có công trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước. Báo Kinh tế & Đô thị xin giới thiệu một số hình ảnh “Uống nước nhớ nguồn” của nghệ sỹ nhiếp ảnh Hoàng Như Thính và Bảo Thoa (CLB Nhiếp ảnh người cao tuổi Hà Nội).
Cup Quốc gia 'nối gót' V-League tạm hoãn do dịch bệnh Covid-19
Cup Quốc gia "nối gót" V-League tạm hoãn do dịch bệnh Covid-19
Kinhtedothi - Nhiều khả năng, Công ty cổ phần bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam (VPF) sẽ ra thông báo hoãn cúp Quốc gia 2020 vì dịch Covid-19 trong ngày hôm nay (31/7).