Trang chủ / Quốc tế / Sự kiện - Bình luận

Trung Quốc có lý do để lo lắng khi Mỹ liên tiếp trừng phạt Iran

Tú Anh 10-06-2019 17:23
Kinhtedothi - Sức ép từ Mỹ lên Iran theo một cách nào đó có thể ảnh hưởng đến Trung Quốc.

Chính quyền Trump đã từ bỏ những nỗ lực làm ấm quan hệ của Mỹ dưới thời Obama với cả Trung Quốc và Iran, thay vào đó là áp lực và đối đầu. Điều này đã đẩy Bắc Kinh và Tehran xích lại, khiến mối quan hệ của họ trở thành mục tiêu chiến tranh thương mại cho Nhà Trắng.

Mỹ đã siết chặt các lệnh trừng phạt đối với Iran trong năm qua, và sẽ tiếp tục nếu Tổng thống Donald Trump chuyển từ đe dọa quân sự sang chiến tranh kinh tế toàn diện. Với việc Trung Quốc có những giao dịch kinh doanh quan trọng với Iran, rủi ro sẽ gia tăng giữa hai nền kinh tế và cường quốc quân sự lớn nhất thế giới.

 Ảnh minh họa. 

Mỹ trừng phạt Iran, Trung Quốc lo lắng?

Chuyên gia Peng Nian, từ Viện nghiên cứu Trung Quốc-Mỹ nhận định: “Bắc Kinh rất buồn với việc Mỹ rời bỏ thỏa thuận hạt nhân Iran - Kế hoạch hành động toàn diện chung JCPOA- được coi là kết quả thành công của hòa giải với Tehran. Căng thẳng trong tương lai giữa Mỹ và Iran chẳng có lợi gì cho Trung Quốc”, ông nói.

"Lợi ích của Trung Quốc ở Trung Đông, như việc thực hiện Sáng kiến ​​Vành đai và Con đường ở Trung Đông và hợp tác năng lượng giữa Trung Quốc và Iran, sẽ bị hủy hoại nếu tình hình an ninh xấu đi", ông Peng Nian nói.

Chính sách của Mỹ đã có những tác động nghịch lý đối với quan hệ Trung Quốc-Iran, theo Mohsen Shariatinia, GS về quan hệ quốc tế tại Đại học Shahid Beheshti tại Tehran: "Một mặt, áp lực từ Mỹ hạn chế Iran và Trung Quốc hợp tác kinh tế. Nhưng mặt khác, những áp lực này lại khuyến khích hai bên cùng chung phản đối chống lại chủ nghĩa đơn phương của Mỹ”.

Đối với đội ngũ của ông Tập, hiện ưu tiên hàng đầu là giải quyết các bất đồng thương mại với Mỹ, theo Willy Wo-Lop Lam, chuyên gia tại Đại học Trung Quốc của Hong Kong, chia sẻ với Nikkei Asian Review.

Nhưng căng thẳng giữa Washington và Tehran cũng đáng quan ngại, vì Iran hiện đang cung cấp khoảng 10% lượng dầu thô nhập khẩu cho Trung Quốc.

“Bắc Kinh vẫn tin rằng thỏa thuận hạt nhân sẽ được nối lại”, ông Lam nói. "Tuy nhiên, trước những ưu thế Washington sở hữu trong các cuộc đàm phán thương mại Mỹ-Trung, chính quyền ông Tập hiện không có khả năng lớn tiếng mâu thuẫn với lập trường của Mỹ."

Bắc Kinh có thể cảm thấy nhẹ nhõm hơn sau khi Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo gần đây dịu giọng với Iran. Bởi nếu Mỹ khởi xướng một cuộc chiến với đối tác thương mại lớn thứ hai của Trung Quốc ở Trung Đông (sau Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất) sẽ rất có hại có Bắc Kinh. Công dân Trung Quốc tại đây sẽ phải di tản, trong khi các dự án đầu tư của Bắc Kinh cũng bị đe dọa.

Trung Quốc và lời mời gọi "xích lại" với Iran

Vào giữa tháng 5, Peter Navarro cố vấn thương mại của Trump đồng thời là một nhà “diều hâu” anti Trung Quốc  - tác giả cuốn sách "Cái chết của Trung Quốc", viết trên tờ Financial Times phân tích mối liên quan giữa các công ty Trung Quốc với ngành công nghiệp kim loại Iran, kêu gọi "không khoan nhượng" đối với các hành vi vi phạm lệnh trừng phạt đối với Iran.

Điều này cho thấy việc bắt giữ CFO Mạnh Vãn Chu của Huawei còn vượt qua phạm vi một phát súng khai màn cuộc chiến công nghệ; mà còn khởi xướng mặt trận mới trong cuộc chiến thương mại: Đó là trừng phạt cả Trung Quốc và Iran.

"Như đã được minh họa trong trường hợp của Huawei, có vẻ như Bắc Kinh sẽ tiếp tục cung cấp viện trợ công nghệ cho Tehran, trong lĩnh vực CNTT và các lĩnh vực (quân sự-dân sự) có tác dụng kép khác", ông Lam nói. "Cũng có khả năng Trung Quốc sẽ giúp Iran phá vỡ các khía cạnh trong các lệnh trừng phạt do Liên Hợp quốc áp đặt, bao gồm có được hàng hóa phương Tây bị cấm vận và có quyền truy cập vào hệ thống tài chính quốc tế."

Mỹ xao lãng đối thủ lớn nhất?

Mặc dù cuộc chiến thương mại do Mỹ khởi xướng với Trung Quốc và siết chặt trừng phạt đối với Iran có thể đạt được một số mục tiêu, giới chức Washington cũng lo ngại rằng mối bận tâm với Tehran có thể khiến Mỹ xao nhãng đối thủ chiến lược lớn nhất: Trung Quốc.

Elbridge Colby, giám đốc chương trình quốc phòng tại Trung tâm An ninh Mỹ cho rằng, từ quan điểm của Washington, những lo ngại về Iran là hợp lý, nhưng Trung Quốc là một thách thức lớn hơn nhiều.

"Iran là mối đe dọa đối với lợi ích của Mỹ ở Trung Đông, nhưng Trung Quốc là thách thức lớn hơn nhiều đối với lợi ích của Mỹ trên thế giới", Colby nói. "Mỹ phải xử lý thách thức Iran theo cách kinh tế và bền vững hơn, đồng thời tập trung nỗ lực toàn diện hướng tới Trung Quốc và châu Á."

TAG: Mỹ Trung Quốc Iran chiến tranh thương mại hạt nhân
 
Tin khác
LHQ hoan nghênh việc Nga đề xuất họp thượng đỉnh các thành viên Hội đồng Bảo an
LHQ hoan nghênh việc Nga đề xuất họp thượng đỉnh các thành viên Hội đồng Bảo an
Kinhtedothi - Phó phát ngôn viên của Tổng thư ký Liên Hợp quốc (LHQ) Farhan Haq nói rằng về nguyên tắc tổ chức này khuyến khích đối thoại giữa các quốc gia thành viên Hội đồng Bảo an LHQ.
Virus viêm phổi 'tấn công' thị trường chứng khoán châu Á
Virus viêm phổi "tấn công" thị trường chứng khoán châu Á
Kinhtedothi - Đồng Nhân dân tệ giảm xuống mức thấp nhất trong 2 tuần, trong khi các thiên đường an toàn như đồng Yên Nhật, vàng và trái phiếu kho bạc Mỹ đã tăng khi có lệnh phong tỏa trung tâm ổ dịch Vũ Hán của Trung Quốc từ đầu ngày thứ 5.
Trung Quốc đón Tết Nguyên đán: Bệnh dịch đang là thách thức lớn
Trung Quốc đón Tết Nguyên đán: Bệnh dịch đang là thách thức lớn
Kinhtedothi - Tuần này đánh dấu đỉnh điểm trong cuộc di cư lớn nhất của con người trên thế giới, khi hàng trăm triệu người Trung Quốc lên đường để đoàn tụ với gia đình cho dịp Tết. Họ sẽ dành nhiều giờ trên xe buýt chật chội, tàu đêm và máy bay kín gió, chia sẻ không khí tuần hoàn - và rất có thể là cả virus đường hô hấp mới - với hàng trăm du khách.
Đại sứ Pháp ở Việt Nam: Tôi muốn trải nghiệm một Tết Hà Nội khác biệt
Đại sứ Pháp ở Việt Nam: Tôi muốn trải nghiệm một Tết Hà Nội khác biệt
Trong không khí Xuân đang về trên khắp mọi nơi, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Cộng hòa Pháp tại Việt Nam Nicolas đã chia sẻ kế hoạch đón Tết Nguyên đán đầu tiên tại Hà Nội của mình.
Thượng viện Mỹ ngăn đảng Dân chủ thu thêm bằng chứng trong phiên xử ông Trump
Thượng viện Mỹ ngăn đảng Dân chủ thu thêm bằng chứng trong phiên xử ông Trump
Kinhtedothi - Thượng viện Mỹ bác nỗ lực của đảng Dân chủ nhằm yêu cầu chính quyền Tổng thống Donald Trump cung cấp tài liệu cho phiên xử xem xét bãi nhiệm Tổng thống.
Gấp đôi số ca tử vong do viêm phổi cấp Trung Quốc sau 1 ngày
Gấp đôi số ca tử vong do viêm phổi cấp Trung Quốc sau 1 ngày
Kinhtedothi - Trước diễn biến bất thường của coronavirus mới, đã có những lo ngại rằng lịch sử bùng phát của hội chứng hô hấp cấp tính nặng (SARS) năm 2003 đang lặp lại ở Vũ Hán, Trung Quốc.
Tổng thống Nga Putin đặt yêu cầu đặc biệt đối với Nội các mới
Tổng thống Nga Putin đặt yêu cầu đặc biệt đối với Nội các mới
Kinhtedothi - Tổng thống Vladimir Putin bày tỏ sự tin tưởng rằng các thành viên trong chính phủ mới của Nga sẽ nỗ lực tốt nhất để hoàn thành các nhiệm vụ được giao.
Tín hiệu tích cực giữa bối cảnh căng thẳng thương mại quốc tế
Tín hiệu tích cực giữa bối cảnh căng thẳng thương mại quốc tế
Kinhtedothi - Ủy ban Thương mại Quốc tế (INTA) của Nghị viện châu Âu hôm 21/1 đã bật đèn xanh cho thỏa thuận thương mại tự do giữa Việt Nam và EU, mở đường cho Nghị viện toàn quyền tiến hành bỏ phiếu cuối cùng vào tháng 2 tới.
Ủy ban Thương mại quốc tế của EP thông qua nghị quyết về phê chuẩn EVFTA và EVIPA
Ủy ban Thương mại quốc tế của EP thông qua nghị quyết về phê chuẩn EVFTA và EVIPA
Kinhtedothi - Kết quả bỏ phiếu của Ủy ban Thương mại quốc tế của Nghị viện châu Âu (EP) cho thấy các Hiệp định EVFTA và EVIPA có được sự ủng hộ của đa số các nghị sỹ.
Ông Trump, Macron đồng ý hoãn cuộc chiến thuế dịch vụ kỹ thuật số
Ông Trump, Macron đồng ý hoãn cuộc chiến thuế dịch vụ kỹ thuật số
Kinhtedothi - Nhà Trắng cho biết Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Pháp Emmanuel Macron nhất trí kéo dài các cuộc đàm phàn về áp thuế đối với các tập đoàn công nghệ.
Thượng nghị sĩ McConnell đề xuất kết thúc nhanh phiên xét xử luận tội ông Trump
Thượng nghị sĩ McConnell đề xuất kết thúc nhanh phiên xét xử luận tội ông Trump
Kinhtedothi - Lãnh đạo phe đa số tại Thượng viện Mỹ Mitch McConnell đã đề xuất một nghị quyết để kết thúc nhanh chóng phiên xét xử luận tội Tổng thống Trump.