Trang chủ / Văn hóa / Hà Nội thanh lịch văn minh

Truyền thống hiếu học

Minh Khôi 04-05-2019 08:46
Kinhtedothi - Khởi điểm, Văn Miếu là trường học của hoàng gia, học trò đầu tiên chính là các hoàng tử nhà Lý sau đó từng bước dành cho con nhà quan lại và học trò giỏi con nhà thường dân trong cả nước, đặt nền móng mở đầu nền đại học của nước ta.

 Bia tiến sĩ tại Văn Miếu. Ảnh: Chiến Công

Giáo dục và thi cử để tuyển chọn quan lại cho bộ máy nhà nước là một bước tiến dài so với nhà Tiền Lê, nhà Đinh trước đó. Với các trí thức lớn như Lê Văn Thịnh, Mạc Hiển Tích và nhiều tiến sĩ được đào tạo và tuyển chọn, nhà Lý đã đưa đất nước vào kỷ nguyên cường thịnh và phát triển, Bắc thì phá Tống, Nam thì bình Chiêm, kinh tế, văn hóa, xã hội phát triển rực rỡ. Đến nhà Trần, nhà Lê thì khoa cử đi vào quy củ, nền nếp… Quan điểm về đào tạo và trọng dụng nhân tài của tổ tiên ta thể hiện điển hình trong Bài ký đề tên Tiến sĩ khoa Nhâm Tuất năm 1442, do Tiến sĩ Thân Nhân Trung (người Tày, quê Bắc Giang) soạn: “Hiền tài là nguyên khí của quốc gia, nguyên khí thịnh thì thế nước mạnh mà hưng thịnh, nguyên khí suy thì thế nước yếu mà thấp hèn. Vì thế các bậc đế vương thánh minh không đời nào không coi việc giáo dục nhân tài, kén chọn kẻ sĩ, vun trồng nguyên khí quốc gia làm công việc cần thiết…”.
Bài ký khoa Quý Mùi, năm 1463, cũng nêu: “Kẻ sĩ may mắn được ghi danh vào tấm đá này, phải làm cho danh đúng với thực… Những người ở chức tháp tùng hầu vua phải lo dâng tiến mưu hay, những người nắm giữ kỷ cương phải lo làm cho chính sự trong sạch, những người cai trị địa phương phải lo… sao cho nơi mình làm quan dân được no đủ mà gốc nước được vững bền… khiến cho người đời đến xem đọc bia đá này, chỉ vào tên mà nói: Đây là những người trung với nước, hiếu với dân, bàn nói ngay thẳng làm sáng thánh đạo, giữ vững đạo đức kiến lập công lao, được như thế là may mắn lắm. Nếu không được thế thì người xem đưa mắt bảo: Kẻ này nhu nhược, kẻ này đức mỏng, kẻ này hèn nhát... Công luận còn đó, há chẳng nên cẩn thận lắm sao?”.
Văn Miếu – Quốc Tử Giám hôm nay là một di tích, ghi dấu truyền thống hiếu học vẻ vang của tổ tiên ta, thể hiện khát vọng giành lấy những đỉnh cao tri thức của sĩ tử, cũng như mong mỏi, kỳ vọng của triều đình, của nhân dân đối với trí thức. Trên 82 tấm bia ghi danh Tiến sĩ còn lại, đều có chung phong cách mở đầu bằng bài ký, sau đó đến phần ghi tên. Các bài ký đó thể hiện quan điểm về giáo dục, đào tạo nhân tài, ca ngợi, biểu dương thành tích của các Tiến sĩ nhưng kèm theo đó bao giờ cũng là những lời nhắc nhở, khuyên răn rất thống thiết.

TAG: Truyền thống hiếu học Văn Miếu Bia tiến sĩ\r\n
 
Tin khác
Nhà sản xuất phim 'Vợ ba' bị phạt 50 triệu đồng
Nhà sản xuất phim "Vợ ba" bị phạt 50 triệu đồng
Kinhtedothi - Xung quanh vấn đề dư luận quan tâm về bộ phim “Vợ ba”, tối ngày 24/5, Bộ VHTT&DL đã lên tiếng về sự việc này.
An ninh siết chặt trước trận đấu giữa Viettel và Hải Phòng
An ninh siết chặt trước trận đấu giữa Viettel và Hải Phòng
Kinhtedothi - BTC sân Hàng Đẫy đã thiết chặt an ninh cả trong sân cũng như ngoài sân trận đấu giữa Viettel và Hải Phòng tại V-League 2019.
UNESCO lên tiếng về nhà thờ Bùi Chu
UNESCO lên tiếng về nhà thờ Bùi Chu
Kinhtedothi - Ngày 24/5, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam Micheal Croft đã có những chia sẻ về việc tái thiết nhà thờ Bùi Chu (Nam Định).
Tổng Công ty Điện lực miền Bắc: Khai mạc Hội thao Công nhân viên chức lao động năm 2019
Tổng Công ty Điện lực miền Bắc: Khai mạc Hội thao Công nhân viên chức lao động năm 2019
Kinhtedothi - Chiều 23/5, tại nhà Thi đấu thể dục thể thao tỉnh Ninh Bình, Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) đã long trọng khai mạc Hội thao truyền thống Công nhân viên chức – người lao động (CNVC-NLĐ) năm 2019.
Cầu thủ Việt kiều Đức Adriano Schmidt mong muốn được thi đấu cho ĐTQG
Cầu thủ Việt kiều Đức Adriano Schmidt mong muốn được thi đấu cho ĐTQG
Kinhtedothi - Đến với Hải Phòng vào mùa giải năm 2018, sau nửa mùa giải làm quen và thích nghi với môi trường mới, giờ đây trung vệ Việt kiều Đức, Adriano Schmidt đã trở nên bản lĩnh và thi đấu chững chạc hơn rất nhiều. Qua đó chứng tỏ tầm ảnh hưởng của mình trong đội bóng đất Cảng nơi hàng phòng ngự.
Chốt phương án bán vé, giá vé trận đấu giao hữu giữa U23 Việt Nam và U23 Myanmar
Chốt phương án bán vé, giá vé trận đấu giao hữu giữa U23 Việt Nam và U23 Myanmar
Kinhtedothi - Giá vé của trận đấu giữa U23 Việt Nam và U23 Myanmar sẽ được bán với 3 mệnh giá là 100 nghìn đồng, 150 nghìn đồng và 200 nghìn đồng.
Tật xấu khó sửa
Tật xấu khó sửa
Kinhtedothi - Hình ảnh cuối cùng đọng lại trong đơn vị quản lý hệ thống siêu thị Auchan (Pháp) trước khi rời Việt Nam là cảnh khách hàng chen lấn, xô đẩy tranh giật hàng hóa, là những lốc sữa hút dở vứt chỏng chơ trên kệ hay những món đồ vỡ được giấu chặt dưới gầm bàn.
VCK U16 nữ châu Á 2019: Việt Nam cùng bảng với ĐKVĐ CHDCND Triều Tiên
VCK U16 nữ châu Á 2019: Việt Nam cùng bảng với ĐKVĐ CHDCND Triều Tiên
Kinhtedothi - Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC) tiến hành bốc thăm chia bảng vòng chung kết giải bóng đá U16 nữ châu Á 2019 tại Chonburi, Thái Lan.
 VCK U19 nữ châu Á 2019: Việt Nam cùng bảng với chủ nhà Thái Lan
VCK U19 nữ châu Á 2019: Việt Nam cùng bảng với chủ nhà Thái Lan
Kinhtedothi - Theo kết quả bốc thăm vừa được AFC công bố, đội tuyển U19 nữ Việt Nam nằm ở bảng A cùng chủ nhà Thái Lan, đương kim Á quân CHDCND Triều Tiên và Australia.
Không có chuyện tổ chức lễ hội đèn trời quốc tế tại Đà Nẵng
Không có chuyện tổ chức lễ hội đèn trời quốc tế tại Đà Nẵng
Kinhtedothi - Sở Văn hóa – Thể thao (VH-TT) TP Đà Nẵng khẳng định, không có chuyện lễ hội đèn trời quốc tế 2019 diễn ra tại huyện Hòa Vang vào ngày 30/6 tới, như thông tin trên một số trang mạng xã hội.
FIFA World Cup 2022 sẽ 32 đội tuyển tranh tài
FIFA World Cup 2022 sẽ 32 đội tuyển tranh tài
Kinhtedothi - Hội đồng của FIFA đã chính thức quyết định VCK FIFA World Cup 2022 sẽ diễn ra như kế hoạch ban đầu với 32 đội bóng và sẽ không có đề xuất nào được đưa ra tại Đại hội FIFA tiếp theo vào ngày 5/6 tới.