Trang chủ / Văn hóa / Tin tức

Từ điển chính tả sai chính tả: Thu hồi là xong?

Linh Anh 29-07-2020 09:52
Kinhtedothi - Trong vòng 6 tháng, 3 cuốn từ điển bị thu hồi vì đạo nhái và những lỗi sai ngô nghê… Tuy nhiên, khi phân tích 1 trong các cuốn từ điển bị sai sót này, các nhà nghiên cứu còn truy vết sản phẩm sai sót bắt nguồn từ những cuốn sách đã phát hành từ hơn chục năm trước.
Dư luận còn nhận thấy nhiều điểm chưa rõ ràng trong việc xử lý những vi phạm của dạng sách là kim chỉ nam tra cứu của nhiều độc giả.
Thu hồi và trả lại tiền
Sau khi lắng nghe các thông tin phản ánh của báo Kinh tế & Đô thị về những lỗi sai sót của cuốn “Từ điển chính tả tiếng Việt” của GS.TS Nguyễn Văn Khang, Nhà xuất bản (NXB) Đại học Quốc gia đã ra quyết định thu hồi cuốn từ điển xuất bản năm 2018 này.
Một số cuốn từ điển bị phát hiện sai sót trong thời gian gần đây
TS Phạm Thị Trâm - Giám đốc NXB Đại học Quốc gia trả lời truyền thông: Những độc giả đã mua sách “Từ điển chính tả tiếng Việt” của GS.TS Nguyễn Văn Khang có thể gửi đến địa chỉ của công ty liên kết xuất bản cuốn sách này và được trả lại tiền. Ngoài ra, Nhà sách Minh Thắng (808 đường Láng) sẵn sàng trả lại tiền cho khách hàng và không cần hóa đơn.
Tuy nhiên, theo phân tích của ông Hoàng Tuấn Công - người nhặt sạn 160 lỗi trong cuốn “Từ điển chính tả tiếng Việt” của GS.TS Nguyễn Văn Khang, gần như 160 lỗi sai sót ở “Từ điển chính tả tiếng Việt” được bê nguyên xi từ “Từ điển tiếng Việt phổ thông” xuất bản năm 2003. Vậy, dư luận đặt ra câu hỏi, nếu thu hồi “Từ điển chính tả tiếng Việt” thì “Từ điển tiếng Việt phổ thông” có được phép được lưu hành? Chưa kể, theo thông tin chưa chính thức, cuốn từ điển này đang được nằm trong kho lưu trữ của sách tra cứu tại thư viện lớn bậc nhất cả nước.
Mỏi cổ chờ câu trả lời đúng - sai
Hiện nay, theo biện minh của tác giả GS.TS Nguyễn Văn Khang - nguyên Phó Viện trưởng Viện Ngôn ngữ, với đơn vị xuất bản cuốn sách, tiếng Việt đang còn bỏ ngỏ phần biến thể và vì cuốn sách không gắn cụm từ “dành cho học sinh” nên những trường hợp biến thể có thể sử dụng theo quan điểm của tác giả. Ngoài ra, nhiều tác giả của những cuốn từ điển từng bị tố làm từ điển sai sót cũng lấy lý do: Ở nước ta không có Luật tiếng Việt để yêu cầu người viết sách phải viết đúng theo một khuôn mẫu quy định.
Trong một cuộc hội thảo, các chuyên gia từng bàn đến sự cần thiết của việc xây dựng Luật tiếng Việt để khẳng định sự không thay đổi chữ viết trong tiếng Việt hiện hành; giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt trong thực tế cuộc sống; thống nhất cách viết liên quan đến tên đất, tên người, tên tổ chức nước ngoài. Tuy nhiên, một chuyên gia uy tín trong lĩnh vực ngôn ngữ cho rằng, dù có Luật tiếng Việt cũng không thể chi tiết hóa từng từ chính tả ví như: “Dòng sông” chứ không thể là “giòng xông” hoặc là “xa nhau” chứ không thể là “sa nhau”… Tất cả các quy ước này nó mang tính phổ thông, đã để tên sách là từ điển hoặc là từ điển chính tả phổ thông thì tác giả phải tuân thủ nguyên tắc sử dụng thông thường nhất của tiếng Việt. Nếu có cách sử dụng khác theo tính địa phương hoặc quy luật phát triển của từ vựng thì phải mở ngoặc chú thích giải nghĩa rõ ràng để tránh hiểu lầm.
Trong vòng từ 10 - 15 năm nay, các NXB liên tục cho ra mắt những cuốn sách từ điển tiếng Việt với đủ thể loại, nhiều nhất là từ điển tiếng Việt khổ nhỏ dành cho học sinh. Nhưng có nhiều cuốn chất lượng lại kém, xào xáo, lắp ghép vô tội vạ. Những cuốn từ điển bị phát hiện nhiều lỗi sai như cuốn của GS.TS Nguyễn Văn Khang, cuốn từ điển của GS Nguyễn Lân hay cuốn “Từ điển chính tả tiếng Việt” của PGS.TS Hà Quang Năng… rồi nhiều tác giả cuốn sách từ những năm trước đó vẫn được in ấn phát hành. Có những cuốn lưu hành hơn chục năm mới bị nhặt sạn rồi thu hồi.
Chưa kể, dư luận cũng đặt câu hỏi, việc thu hồi được thực hiện triệt để đến đâu, có con số thống kê bao nhiêu sách đã phát hành và bao nhiêu sách bị thu hồi sau mỗi sự vụ này không? Mỗi cuốn sách từ điển bị phản ánh sai, bên cạnh quyết định thu hồi, còn phải chờ lập hội đồng thẩm định mới có thể phân biệt được đúng sai của tác giả. Song bao nhiêu cuốn từ điển đã bị thu hồi nhưng vẫn chưa có câu trả lời đúng sai từ cơ quan quản lý về xuất bản.

"Tôi được biết Nhà nước cũng đã có quy định về việc xuất bản sách từ điển. Ví dụ ngoài biên tập của NXB, đơn vị liên kết xuất bản, bản thảo từ điển còn phải qua bước thẩm định độc lập của cơ quan chuyên môn nào đó. Vậy, cơ quan thẩm định đã giấu mặt khi xảy ra sự cố hay sự thực người ta đã bỏ qua khâu thẩm định độc lập này?" - Ông Hoàng Tuấn Công

TAG: từ điển chính tả tiếng việt Hà Nội
 
Tin khác
Trong ngày khởi chiếu, 'Ròm' thu về 10 tỷ đồng
Trong ngày khởi chiếu, "Ròm" thu về 10 tỷ đồng
Kinhtedothi - Chỉ trong ngày khởi chiếu, "Ròm" của đạo diễn Trần Thanh Huy đã đem về thành tích đáng nể khi cán mốc doanh thu 10 tỷ đồng.
Cách bày mâm cỗ Trung thu đơn giản mà vẫn đầy đủ nhất
Cách bày mâm cỗ Trung thu đơn giản mà vẫn đầy đủ nhất
Kinhtedothi - Vào dịp Rằm tháng 8 (Tết Trung thu), các gia đình Việt Nam thường bày một mâm cỗ thật đẹp để dâng cúng tổ tiên và trông trăng. Tuy nhiên, bày một mâm cỗ đơn giản mà đẹp thì không phải ai cũng biết.
Đến Hàng Châu gặp gỡ... Nguyễn Du
Đến Hàng Châu gặp gỡ... Nguyễn Du
Kinhtedothi - Thời trường huyện, tôi mang máng rằng “tích” Thúy Kiều khởi phát từ Hàng Châu, mấy năm sau lại neo giữ trong bộ nhớ ý kiến của học giả Phạm Quỳnh rằng, nguyên tác Truyện Kiều của Thanh Tâm Tài Nhân chỉ là cuốn truyện tầm thường.
Vòng 12 V-League 2020: HAGL gục ngã trước SLNA, Viettel đánh bại Sài Gòn
Vòng 12 V-League 2020: HAGL gục ngã trước SLNA, Viettel đánh bại Sài Gòn
Kinhtedothi - Với 2 bàn thắng ở những phút cuối cùng, SLNA đã vượt qua HAGL 2 - 0 ngay trên sân Vinh. Trong khi đó, Viettel đánh bại Sài Gòn ở phút thứ 92 bằng bàn thắng của Vũ Minh Tuấn trên sân nhà Hàng Đẫy.
Kỷ niệm 200 năm ngày mất Đại thi hào Nguyễn Du (10/8 ÂL 1820 - 10/8/2020): Từ Truyện Kiều ngẫm về tích tâm - tài
Kỷ niệm 200 năm ngày mất Đại thi hào Nguyễn Du (10/8 ÂL 1820 - 10/8/2020): Từ Truyện Kiều ngẫm về tích tâm - tài
Kinhtedothi - Tác phẩm Truyện Kiều của Nguyễn Du với 3.254 câu lục bát, chẳng những được các thế hệ người Việt đón nhận, mà còn được cả thế giới tôn vinh lên hàng kiệt tác.
Thầy Nguyễn Trung Hiếu-đạo cao, đức trọng
Thầy Nguyễn Trung Hiếu-đạo cao, đức trọng
Kinhtedothi - Sáng 26/9/2020, Viện sư phạm xã hội Trường Đại học Vinh đã tổ chức buổi Tọa đàm khoa học “Nguyễn Trung Hiếu- Nhà giáo- Nhà nghiên cứu- Nghệ sĩ, Tài hoa và Nhân cách”. TS. Nguyễn Ngọc Hiền- Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng trường, PSG.TS Nguyễn Huy Bằng- Hiệu trưởng Trường Đại học Vinh, cùng các nhà nghiên cứu, các thầy cô giáo, cựu sinh viên khoa Văn Trường Đại học Vinh và đại diện gia đình đã có mặt tham dự buổi tọa đàm.
Nguyễn Du trong không gian văn hóa Thăng Long - Hà Nội
Nguyễn Du trong không gian văn hóa Thăng Long - Hà Nội
Kinhtedothi - “Chẳng thơm cùng thể hoa nhài/ Dẫu không thanh lịch cũng người Tràng An” (Ca dao cổ). Nguyễn Du (1765 - 1820) cất tiếng khóc chào đời trên đất Thăng Long (tại Bích Câu /nghĩa: Con ngòi màu biếc). Ông sống trọn tuổi thơ và tuổi hoa niên trên đất Kinh kỳ.
[Hà Nội trong tôi] Ký ức không bao giờ quên
[Hà Nội trong tôi] Ký ức không bao giờ quên
Kinhtedothi - Sự kiện triển lãm ảnh: “Không có ai bị lãng quên - Không có gì bị lãng quên” gồm hơn 100 bức ảnh tư liệu đen trắng và trồng cây lưu niệm tại khu vườn Hữu Nghị trong công viên Hòa Bình - Hà Nội được tổ chức mới đây nhằm vinh danh và tưởng nhớ tới công lao vĩ đại của các chiến sĩ là những người con của nhân dân 2 nước Việt - Nga đã chiến đấu và hy sinh vì sự nghiệp hòa bình của dân tộc và thế giới.
Tin thể thao mới nhất hôm nay 26/9: V-League 2020 trở lại, Văn Hậu chưa thể ra sân
Tin thể thao mới nhất hôm nay 26/9: V-League 2020 trở lại, Văn Hậu chưa thể ra sân
Kinhtedothi - Sau 2 tháng phải tạm hoãn vì Covid-19, V-League 2020 sẽ chính thức sôi động trở lại vào chiều nay (26/9) với 7 trận đấu diễn ra đồng loạt vào lúc 17 giờ trên các sân cỏ của cả nước.
Chung kết Giọng hát hay Hà Nội 2020 sẽ ngập tràn sức trẻ
Chung kết Giọng hát hay Hà Nội 2020 sẽ ngập tràn sức trẻ
Kinhtedothi - Vòng chung kết (VCK) Giọng hát hay Hà Nội 2020 sẽ chứng kiến cuộc tranh tài của 10 thí sinh tài năng, xuất sắc nhất được lựa chọn từ 81 thí sinh tham dự bán kết. Và điều đặc biệt nhất năm nay chính là các thí sinh rất trẻ.
14 đội bóng tranh tài tại Giải bóng đá Báo chí đồng hành cùng doanh nghiệp năm 2020
14 đội bóng tranh tài tại Giải bóng đá Báo chí đồng hành cùng doanh nghiệp năm 2020
Kinhtedothi - 14 đội bóng sẽ tranh tài tại Giải bóng đá “Báo chí đồng hành cùng doanh nghiệp” lần thứ III năm 2020 từ ngày 26/9 đến ngày 11/10.