Trang chủ / Đô thị / Đô thị 24h

Vì sao việc xây dựng và phát triển đô thị tại Việt Nam gặp nhiều khó khăn?

Tuệ Nhi 28-12-2017 09:36
Kinhtedothi - Theo nhận định của các chuyên gia, lãng phí tài nguyên, biến tướng quy hoạch, buông lỏng quản lý, năng lực yếu kém… là những yếu tố khiến cho việc xây dựng và phát triển đô thị tại Việt Nam gặp nhiều khó khăn.

Lãng phí đất đai

Theo TS Trương Văn Quảng - Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, năm 1998, tỷ lệ đô thị hóa mới đạt khoảng 24%, năm 2013 khoảng 32%, đến năm 2015 đã đạt 35,7%. Quy hoạch xây dựng đã thực sự góp phần tạo ra nguồn lực trong phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, đô thị Việt Nam còn hạn chế và chưa đáp ứng yêu cầu phát triển, số lượng đô thị tăng nhanh nhưng chất lượng chưa được quan tâm đúng mức. Đặc biệt, quá trình xây dựng, phát triển đô thị còn sử dụng lãng phí tài nguyên đất đai, quy hoạch bị biến tướng.
Gần đây, trong quá trình phát triển đô thị, nhiều địa phương đã lấy phương thức phát triển các dự án khu đô thị mới làm chiến lược trọng tâm. Tuy nhiên, về bản chất, các dự án này đang thiên về mô hình kinh doanh bất động sản hơn là một tầm nhìn cho phát triển bền vững đô thị. Vậy nên, nhiều địa phương còn rất hào phóng cứ đâu có đất trống, ít phải giải phóng mặt bằng là ban phát các dự án cho các chủ đầu tư mà không cần quan tâm đến quy hoạch chung hay lợi ích lâu dài của đô thị, của cộng đồng... “Chính vì thế, đã hình thành nhiều dự án ảo, chiếm dụng đất để kinh doanh là chính, còn các dự án được triển khai thì thiếu sự đồng bộ về cơ sở hạ tầng dịch vụ xã hội và hạ tầng kỹ thuật, thiếu sự gắn kết với tổng thể đô thị” - ông Quảng cho hay.

Một khu đô thị đang được xây dựng trên địa bàn quận Bắc Từ Liêm. Ảnh: Công Hùng

Ngoài ra, còn có sự biến tướng của các dự án đầu tư phát triển khu đô thị mới như tăng mật độ xây dựng, chiều cao công trình, diện tích sàn xây dựng hoặc chuyển chức năng sử dụng đất từ dịch vụ công cộng sang công trình hỗn hợp có chức năng nhà ở... so với quy hoạch ban đầu.
TS Phạm Minh Dương – Viện Phát triển Đô thị xanh chỉ ra, ngành xây dựng là một trong những ngành tiêu thụ nhiều năng lượng, tài nguyên và phát sinh ô nhiễm môi trường. Thế nhưng các công trình xanh tại Việt Nam mới chỉ đi những bước đầu tiên, chưa nhận được sự quan tâm đúng mức của xã hội. Một số không gian xanh, vườn cây, công viên… bị biến tướng hay thu hẹp diện tích so với quy hoạch.
Thiếu công cụ quản lý hữu hiệu
Nguyên nhân của thực trạng trên là do không có công cụ để quản lý kiểm soát sau khi đã có quy hoạch được duyệt, mặc nhiên một cách chủ quan trong công tác quản lý đã tạo nên nhiều kẽ hở gây biến động, lãng phí đất đai, mất đi nhiều cơ hội để có những không gian đô thị đẹp, có chất lượng. Bên cạnh đó, GS.TS.KTS Nguyễn Tố Lăng - Phó Hiệu trưởng Đại học Kiến trúc Hà Nội cũng chỉ ra rằng, hiện nay, bên cạnh nguồn nhân lực được đào tạo ở nước ngoài, nhiều trường đại học trong nước đã và đang đào tạo các cán bộ, chuyên gia chuyên ngành quản lý đô thị. Tuy nhiên, việc đào tạo chưa đủ cung cấp số cán bộ chuyên môn cho các đô thị, các địa phương, kể cả số lượng và chất lượng.
“Tại sao những vi phạm về chiếm dụng đất đai, xây dựng trái phép, cơi nới... diễn ra hàng ngày, hàng giờ ngay trên địa bàn phường, xã thuộc địa bàn mình quản lý lại khó kiểm soát, khó phát hiện, khó ngăn chặn đến vậy? Theo số liệu của JICA, Hà Nội hiện chỉ còn 19 hồ, chúng ta đã mất đi 21 hồ trên tổng số 40 hồ, tương đương với 850ha bị thu hẹp xuống còn 547ha. Rồi vụ tòa nhà 8b Lê Trực, khu đô thị kiểu mẫu Linh Đàm. Tất cả, phải chăng chúng ta đang thiếu một công cụ quản lý hữu hiệu, một đội ngũ quản lý phát triển đô thị, có tâm, có tầm?” – ông Quảng đặt câu hỏi.
Theo PGS.TS Nguyễn Hồng Thục - Viện trưởng Viện Nghiên cứu định cư, dân số đô thị Việt Nam ước tính sẽ tăng từ 22% lên đến 38% vào 2025. Mỗi năm sẽ có thêm chừng 1,3 triệu dân đô thị và sẽ đạt đến con số 52 triệu vào năm 2025. Sự gia tăng dân số đô thị kèm với gia tăng sử dụng đất, việc làm, tiện ích và tổng diện tích xây dựng đô thị, kéo theo các tài nguyên và nguồn lực khác ồ ạt chảy vào theo đô thị hóa. TP Hồ Chí Minh và Hà Nội đã thực sự trở thành vùng đô thị đóng góp tới 77% GDP cả nước, thu hút các dòng vốn đầu tư trong ngoài nước, là động lực dịch chuyển nền kinh tế sang kinh tế đô thị. Tương lai, đây là hai TP nằm trong 12 vùng đô thị đông dân top đầu của thế giới thúc đẩy tăng trưởng đi đôi với dòng di cư từ nông thôn ra đô thị.
Do vậy, cơ hội duy nhất cho Việt Nam là bắt buộc phải phát triển một hệ thống các TP và đô thị có khả năng cạnh tranh và linh hoạt trong chống chịu và phục hồi các không gian kinh tế công nghiệp và dịch vụ. Điều này hoàn toàn phụ thuộc vào chất lượng nguồn nhân lực cho phát triển đô thị, mà đào tạo nguồn nhân lực đô thị phải theo cách tiếp cận đa ngành và hệ thống.

Để có được đô thị phát triển mạnh mẽ và bền vững, nguồn nhân lực là yếu tố quan trọng bậc nhất, đặc biệt về quản lý đô thị. Đào tạo nguồn nhân lực là một trong những giải pháp về cơ chế, chính sách chủ yếu phát triển đô thị của đất nước.

GS.TS.KTS Nguyễn Tố Lăng

Phó Hiệu trưởng Đại học Kiến trúc Hà Nội

TAG: xây dựng nguồn nhân lực đô thị cô Tấm cô Tấm
 
Tin khác
Giải pháp tổng thể đảm bảo an toàn giao thông Thủ đô
Giải pháp tổng thể đảm bảo an toàn giao thông Thủ đô
Kinhtedothi - Sáng nay (23/10), tại Hà Nội diễn ra Hội thảo báo cáo cuối kỳ Kế hoạch tổng thể an toàn giao thông (ATGT) đường bộ TP Hà Nội.
Tại xã Tam Hiệp, huyện Phúc Thọ: Doanh nghiệp xả thải gây ô nhiễm môi trường
Tại xã Tam Hiệp, huyện Phúc Thọ: Doanh nghiệp xả thải gây ô nhiễm môi trường
Kinhtedothi - Báo Kinh tế & Đô thị nhận được thông tin phản ánh việc Công ty CP Thương mại Vĩnh Hưng (Công ty Vĩnh Hưng) thuê đất của Công ty CP Cồn - Giấy - Rượu Hà Tây ở cụm 6, xã Tam Hiệp, huyện Phúc Thọ sản xuất miến gây ô nhiễm môi trường ảnh hưởng đến đời sống của người dân.
Cao tốc Đà Nẵng – Quảng Ngãi: Nhà thầu làm ẩu, chủ đầu tư vô trách nhiệm
Cao tốc Đà Nẵng – Quảng Ngãi: Nhà thầu làm ẩu, chủ đầu tư vô trách nhiệm
Kinhtedothi - Ngày 22/10, nhà thầu của gói thầu A3 nơi vừa phát hiện tình trạng thấm nước tại hai hầm chui của dự án cao tốc Đà Nẵng – Quảng Ngãi đã bắt tay vào công việc sửa chữa, khắc phục sự cố trên.
Thời tiết Hà Nội chuyển lạnh, chất lượng không khí các khu vực giữ mức ổn định
Thời tiết Hà Nội chuyển lạnh, chất lượng không khí các khu vực giữ mức ổn định
Kinhtedothi - Theo đánh giá của Sở Tài nguyên & Môi trường Hà Nội, nhìn chung chất lượng không khí trong ngày 22/10 ở mức trung bình, 2 khu vực Hoàn Kiếm và Trung Yên ở mức tốt.
Hà Nội cho phép lắp trạm bơm dã chiến “cứu” khu đô thị cứ mưa là ngập
Hà Nội cho phép lắp trạm bơm dã chiến “cứu” khu đô thị cứ mưa là ngập
Kinhtedothi - Hà Nội vừa chấp thuận để Tập đoàn Geleximco nghiên cứu vị trí, tính toán công suất, lắp đặt trạm bơm dã chiến tại khu vực hạ lưu tuyến kênh liên tỉnh giao với sông Cầu Ngà (thuộc địa bàn phường Tây Mỗ) để xử lý úng ngập ở khu đô thị Lê Trọng Tấn.
Hà Nội: Thanh tra việc quản lý, sử dụng đất tại xã Minh Phú, Minh Trí
Hà Nội: Thanh tra việc quản lý, sử dụng đất tại xã Minh Phú, Minh Trí
Kinhtedothi - Ngày 22/10, Thanh tra TP Hà Nội chính thức công bố quyết định số 5129/QĐ-TTLN-P3 thanh tra toàn diện việc quản lý, sử dụng đất, trật tự xây dựng trong giai đoạn từ năm 2008 đến nay tại xã Minh Phú và Minh Trí (huyện Sóc Sơn) và việc thực hiện các nội dung kết luận thanh tra của Thanh tra Chính phủ, Thanh tra TP và các sở ngành; chỉ đạo xử lý sau thanh tra của UBND TP.
Tai nạn kinh hoàng ở Sơn La khiến ít nhất 12 người bị thương
Tai nạn kinh hoàng ở Sơn La khiến ít nhất 12 người bị thương
Kinhtedothi - Vụ tai nạn giao thông (TNGT) trên xảy ra giữa xe khách và xe đầu kéo trên địa bàn huyện Yên Châu, tỉnh Sơn La.
Tình hình sức khỏe các nạn nhân vụ 'xe điên' đâm liên hoàn tại ngã tư Hàng Xanh
Tình hình sức khỏe các nạn nhân vụ "xe điên" đâm liên hoàn tại ngã tư Hàng Xanh
Kinhtedothi - Vụ tai nạn khiến 1 phụ nữ tử vong dưới gầm xe BMW, 5 người khác bị thương, trong đó 1 nạn nhân đang trong tình trạng khá nguy kịch.
Xe tải đâm nát xe khách ở Sơn La, 10 người bị thương
Xe tải đâm nát xe khách ở Sơn La, 10 người bị thương
Kinhtedothi - Chủ tịch UBND xã Chiềng Pằn (huyện Yên Châu, Sơn La) xác nhận vụ tai nạn nghiêm trọng thuộc địa phận bản Boong khiến 10 người bị thương vào sáng 22/10.
Hà Nội: Duyệt điều chỉnh cục bộ Quy hoạch chung xây dựng huyện Thạch Thất
Hà Nội: Duyệt điều chỉnh cục bộ Quy hoạch chung xây dựng huyện Thạch Thất
Kinhtedothi - Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Đức Chung đã ký ban hành Quyết định số 5547/QĐ-UBND về việc phê duyệt Điều chỉnh cục bộ Quy hoạch chung xây dựng huyện Thạch Thất, tỷ lệ 1/10.000 tại một phần ô quy hoạch ký hiệu E-1 xã Cẩm Yên để xây dựng mở rộng Trường Trung học cơ sở Cẩm Yên và Trường Mầm non Cẩm Yên tại xã Cẩm Yên, huyện Thạch Thất.
Grab Bike bịt biển số khi tham gia giao thông: Phải xử lý nghiêm lái xe vi phạm
Grab Bike bịt biển số khi tham gia giao thông: Phải xử lý nghiêm lái xe vi phạm
Kinhtedothi - Thời gian gần đây, hiện tượng nhiều lái xe ôm của hãng Grab sử dụng khẩu trang để che kín biển số xe khi lưu thông trên đường xuất hiện ngày một nhiều. Nhiều ý kiến cho rằng, đây không đơn thuần là chiêu trò đối phó với lực lượng giám sát của Grab mà còn mang theo động cơ đáng ngờ, cần phải bị xử lý nghiêm.